Het compleetste
woordenboek voor de
Spokanische taal.
Met regelmatige updates
en links naar het
Spokanisch Archief.

Woordenboek
Spokaans-Nederlands | Nederlands-Spokaans

Home       Legenda       Hoofdmenu SPARC       Taalmenu SPARC

Spokaans—Nederlands     A B C D E F G H I J K L M N O P Q R S T U V W X Y Z

Nederlands—Spokaans     A B C D E F G H I J K L M N O P Q R S T U V W X Y Z

    n:: (naam vd letter N) én {C}.
    na::
    1. (plaats: =voorbij) minkÿr {VZ}; het postkantoor is ~ de derde straat: ef pôstsért melde minkÿr mirra dur;
    2. (afstand) fes {VZ}; ~ 300 m: fes 300m (op een plek die 300 m verderop ligt);
    3. (tijd: =over) mintof {VZ}; het werk mag ná dinsdag klaar zijn: ef ÿrôm klótarog mintof ef tûratof; ik vertrek ~ (= later dan) Petriy: gress prate mintof Petriy; ~ 3 kilometer (als we dit zien als de periode waarin de 3 km afgelegd wordt): mintof 3 kilometers; »op 8.
    naad:: nivi {C}; (in textiel) slâg {C}; losse ~ (torn): pitsos {C}.
    naaf:: ast {C}.
    naaidoos:: (=naaimandje) miynslot {C}.
    naaien:: codre {K; gst= cott}; grof ~ (stikken): codrare {K}; met grote steken ~ (rijgen): tocodre {K; gst= tocott}.
    naaikamer:: codrelmit {C} (in groter woonhuis).
    naaimachine:: codre-âparatâ {C}.
    naaimandje:: (=naaidoos) miynslot {C}.
    naaister:: tailer {C}.
    naaiwerk:: codros {C}.
    naakt:: (=bloot) nucer {I}; nuc = nuct {I} (arch/dl= Teujan/Brÿr); (alg) xnep {I}; zich ~ bewegen; zich ~ vertonen: xnepe {U}; hij loopt ~ door de kamer: do xnepe ânt ef mittus; hij zit/staat ~ in de kamer: do xnepe fes ef mittus.
    naaktslak:: blâsblac {C}; zwarte ~: doffiy blâsblac (L. Arion ater); grote ~: hupster blâsblac (L. Limax maximus).
    naald:: (om te naaien) eit-priyk {C}.
    naaldboom:: qudul {C}, toqurtÿ {C} (poe/dl= Zuid-Liftka).
    naaldbos:: (alg) toqudulÿ {C}; (ihb) agen {C} (op regelmatige afstand geplante rechte naaldbomen voor houtproductie, zonder veel overige begroeiing).
    naaldhak:: (uitsl de hak) sleg-ðop {C}; [schoen met] ~: sleg-must {C}; ze draagt ~ken: eup vende fes sleg-musts.
    naam:: quanka {C}; goede ~/reputatie: ozzûp {C}; hoe is uw ~?: gert quanka melde kluft?; goede ~ hebben: ozzûpe {U}; slechte ~: nôgos {A}; een slechte ~/reputatie hebben: nôge {U}; in ~ van (namens): quân {VZ}; ik wens je geluk in ~ van mijn hele familie: gress jurestiye tu quân sener pijâ fatasôr; onder de ~ van: lestôk ef quanka rifo; ten name van: fes ef quanka rifo (afk= feqr); uit ~ van: mip ef quanka rifo (vz-uitdr) (afk= m.q.r.); je ~ doet er niet toe ("what's in a name"): tu pe lo "Quanka"; met name (vooral): messe {III}, katô {I}, kimor {I}; met name genoemd: kimoriy {I}; vrij op ~: lef ronter lorerdepecc (afk= R/L) (bij prijzen v onroerend goed: notariskosten, kadastrale inschrijfkosten ed zijn voor rekening vd verkoper); op ~ van een ander (iets doen): âfry ef entraferiy quanka; zie ook Namen in .
    naambord:: ~[je]: sinn {C}.
    naambordje:: sinn {C}.
    naamgenoot:: quanka-ralaer {C}.
    naamgeving:: (een officiële naam geven: aan persoon, schip ed) lâquankaos {C}; zie ook Naamgeving in .
    naamkunde:: onomastiyc {C}.
    naamplaatje:: quankaôrm {C}.
    naamval:: casus {C}.
    naamwoord:: zelfstandig ~ (taalk: substantief): supstantiviy {C}, tiynelder {C}; als zelfstandig ~ (taalk: substantivisch): supstantivise {I}.
    naar::
    1. (bv) (=akelig) prylt {I}; (=akelig; beetje ziek) gôp {I}; (=vervelend) ék {I}; het is ~ om [in het water te vallen]: ef melde ék beri [tasse fesdu ef knurfel]. ik voel me ~: gress sen cente gôp.
    2. (vz)
      1. (richting) ~ [toe]: helkara {VZ}, 'kara {VZ} (spr); ik fiets ~ Fonistâ [toe]: gress pitte helkara Fonistâ; ~ welke: ~ de haven van welke plaats varen we?: kirro njebope fesennÿr port?; ik weet niet ~ welke haven we varen (naar de haven van welke plaats): gress nert tiffe, fesennÿr port kirro njebope; daar ~ toe (daarheen): hennâ {III}; hier ~ toe (hierheen): hân {III}; »waar C.2; »waar D.2;
      2. (fig: richting) ~ toe (tot): tukst |tust| {VZ}; hij wendt zijn blik ~ mij toe (tot mij): do wente sener kûltâ tukst gress; waar moet dat ~ toe met al die criminaliteit (waar moet dat heen ...): kirro ventûs ÿrhenn lef tem cradef péršiytôcs?;
      3. (=gelijk aan) fitfara {VZ}; dit verhaal is ~ (gebaseerd op) een oude sage: dena storâs melde fitfara eft liftkar yzlât;
      4. (bij zintuigelijke waarneming) lo {VZ}; dat smaakt ~ zeep: kâ cÿrstyne lo sep; het water ruikt ~ chloor: ef knurfel cÿrfûne lo clor.
    naargeestig:: (somber stemmend) frumbiyl {I}.
    naargelang:: ~ van (overeenkomstig): âfry perke tukst (vz-uitdr); »gelang.
    naarmate:: (al naar gelang) ÿchûg {VG}; hij wordt steeds zenuwachtiger, ~ de examendatum nadert: do melde nervossott, ÿchûg ef exâm-fort cÿrane; ~ het weer warmer wordt, ...: ef wónzol kjupt terat tinkere arfinelira, ...; ~ van: âfry xat rifo (vz-uitdr).
    naast::
    1. (bv) (=naastgelegen) kusamatiy {I}; de ~e toekomst: ef haiyrum arfinvelkiy; ten ~e bij: tarôiy {III}.
    2. (vz)
      1. (plaats) kusamat {VZ}; 'mat {VZ} (spr); ~ de schuur groeien drie eiken: kusamat ef kul dur ÿcs lelde; (=langs) ~ de schuur staat een hek: kusamat ef kul eft barera melde;
      2. (fig) ovapiy {VZ} (betrekking); men spreekt hier ~ het Spokaans ook Pegrevisch: stus chaquinde kusami pegreviy ovapiy spokânda.
    naastbijgelegen:: (in de buurt liggend) tarô {I; vt= danen; ot= wena}; de ~ brug: ef tarô pônt.
    naastenliefde:: urpiy {A; mv=enk}; vol ~: urp {I}.
    naastgelegen:: (=naaste) kusamatiy {I}.
    Nabije Oosten:: Luft-Opper {G}.
    nabijheid:: xlÿ |X| {C}; in de ~ van (plaats): xlÿtiy |X| {VZ}; ik woon in de ~ van een postkantoor: gress zâre xlÿtiy eft pôstsért.
    nablijven:: (alg: nog een tijdje blijven) tinde-blef {U}; (op school: voor straf) tôxe {U}; het ~ (op school): tôxos {C}.
    nabootsen:: (=namaken) friyðovve {K}.
    nabootsing:: (=namaak) friyðovvos {C}.
    nabranden:: (blijven branden nadat vuur geblust is) bure-blef {E}.
    naburig:: ÿksanu {I}.
    nacht::
    1. (22-4 uur) kÿl {C} (schr); afgelopen ~ (hedennacht) lâst kÿl; zo goed als elke ~ ('s nachts): kÿlas {III} (schr); elke ~: riyfain kÿlas; (in spr wordt ipv kÿl[as] ook miskof[as] gebruikt om de gehele nacht v 22-4 uur aan te duiden);
    2. (22-1 uur) miskof {C}; van~, heden~ (die nog komen moet, of reeds aan de gang is): lelmo miskof; van~, afgelopen ~: lâst miskof; 's ~s (zo goed als elke nacht) miskofas {III}; 's nachts (elke nacht): riyfain miskofas {III}; aanbreken van de ~ miskoffin {C}; gedurende de ~ (nachtelijk): miskofiy {I}; (in spr krijgt miskof[as] wel de uitgebreide betekenis v kÿl[as]: 22-4 uur);
    3. (1-4 uur) palfû {C}; van~, heden~ (die nog komen moet, of reeds aan de gang is): lelmo palfû; van~, afgelopen ~: lâst palfû; 's ~s (zo goed als elke nacht) palfûtas {III}; 's nachts (elke nacht): riyfain palfûtas {III};
    4. (middernacht: precies om 24 uur): parâs {C}; elke ~ precies om 24 uur: riyfain parâstas {III}.
    nachtduivel:: mara {Cef}.
    nachtegaal:: ecér {C}, clynkyrre {C} (dl= Noordwest-Liftka) (L. Luscinia megarhynchos).
    nachtelijk:: (gedurende de nacht) miskofiy {I}.
    nachthemd:: (=pyjama) miskofkas {C}.
    nachtjapon:: vlurre {C}.
    nachtkoekoeksbloem:: kolai hélfer {C} (L. Melandrium noctiflorum).
    nachtmerrie:: kâslecc {C}.
    nachtpauwoog:: grote ~: mikkelel vÿttiyrâ-flyddere {C} (L. Saturnia pyri).
    nachtpot:: (=piespot) kvâlo {C}.
    nachtschade:: (plant) miskofiðâf {C} (L. Solanum); zwarte ~: doffiy miskofiðâf (L. S- nigrum).
    nachtverblijf:: miskof-meldos {C}.
    nachtzwaluw:: Urapas-rolka {C} (L. Caprimulgus europaeus).
    nadat::
    1. (natijdigheid) mintof {VG}; ik zal verhuizen ~ ik met vakantie geweest ben (... na eerst met vakantie geweest te zijn): sértare gress, mintof gress venda helkara zirrot;
    2. (=zodra [als]: duratief, evtl met dt ra in hoofdzin) vel {DT}; het was gezellig ~ Petriy vertrokken was (omdat P. nu weg is, wordt het gezellig): ef vel meldo [ra] olla, Petriy pratilóme;
    3. (=toen: momentaan, evtl met dt ek in hoofdzin) vet {DT}; het was gezellig ~ Petriy vertrokken was (geen relatie tussen P.'s vertrek en de gezelligheid): ef vel meldo [ek] olla, Petriy pratilóme.
    nadeel:: net-ypro {C}; in het ~ van: ûqu ef achômm rifo (met ideoantoniem karakter); ten nadele van iemand: ûqu raster iyc.
    nadelig:: nadelig/onvoordelig zijn||voordelig zijn: lânte {Uid}; de aankoop was nadelig/onvoordelig: ef lorerdos lânto lo nerikar.
    nadenken:: ~ over: kuramiypare {K}; zonder na te denken (gedachteloos/roekeloos): qufs {I}; zonder ~ (machinaal): mipertosiy {I}; een ogenblik ~: miype-tiyn {C}.
    nader:: mešanelira {I}; ~/bijelkaar brengen (fig): chabre {K; gst= chapp; vdw= chapor}; het ~ brengen: chabros {C}; je moet dit boek ~ bestuderen: tu armtstûderât mešanelira dena mimpit.
    naderen:: (lett) chabôrte {K}, bôrte {K} (arch/poe); (dichterbij komen: terwijl men/het al in de buurt was): tarôe {U}; (fig) cÿrane {K}; de tijd nadert: ef fort cÿrane.
    naderhand:: (=achteraf) blefÿrs {I}.
    nadering:: (lett) chabôrtos {C}; (fig) cÿranos {C}.
    nadoen:: (=imiteren) imitere |..ÿje| {K}, kerrpaine {K}; iemands stem ~: kerrpjôle {K}; iemands bewegingen/gebaren ~: kerrutre {K; gst= kerrutt}.
    nadraaien:: (machine: nog een tijdje blijven draaien) poire-blef {U}.
    nadreunen:: (nog enige tijd blijven dreunen) crubune-blef {U}.
    nadrogen:: (nog eens goed [af]drogen) kÿponje-blef {K; gst= kÿponn-blef; wst= kÿpon[j]•-blef}; het ~: kÿponjos-blef {C}.
    nadruk::
    1. (herdruk v boek) minkabi {C};
    2. (fig: accent) purfa {C}, armtabaritos {A}; ~ leggen op (betonen): purfille {K}, armtabarite {K}; het ~ leggen: purfillos {A}.
    nadrukkelijk:: (=pregnant) purfatiy {I}.
    nadruppelen:: (nog enige tijd blijven druppelen) jepse-blef {E}.
    naftaline:: nâftalynn {S}, ytterhydra {S}.
    nagaan:: (lett: volgen) kafsompe {K}; (fig) xnebre {K; gst= xnepp}; kun je ~! (stel je toch eens voor!): bare armt ef câre!.
    nagedachtenis:: lemnâs-ÿmpos {A}.
    nagel:: (aan vinger/teen) klô {C}, šâg {C}.
    nagelkruid:: gewoon ~: Benedictiy-krutt {C/S} (L. Geum urbanum).
    nageltor:: (soort coloradokever) klô-snerf {C} (L. Leptinotarsa aurata).
    nagemaakt:: kûratiy {I}.
    nagenoeg:: vluf dus holfe (afk= v.d.h.).
    nagerecht:: (dessert) dÿfer {C}.
    nageslacht:: minuproje {C}.
    naheffing:: (=navordering: v belasting) minhóf {C}.
    naïef:: (=kinderlijk) prôlaqut {I}.
    najaar:: (=herfst) mondô {C}; merfâ {C} (arch/dl= Centraal-Berref); in het ~, elk ~: mondôtas {III}.
    najaarsbeurs:: merfâsan {C}.
    najagen:: (lett: =achternazitten): tukstfarte |..ksf..| {K}; (fig) kuravende {K}.
    najaging:: (lett) tukstfartos |..ksf..| {C}; (fig) kuravendos {K}.
    nakijken:: (verifiëren/opzoeken) zerfare {K}; (controleren [en corrigeren]) queffe {K}; het ~ (controle): queffos {A}; (met de ogen volgen) blefzerfe |..fs..| {K}.
    nakomeling:: (erfgenaam) pirzovatjen {C}.
    nakomen:: (zich houden aan) cÿrupjôce {K}; nakomen||verzaken (plicht ed): ÿrmanne {Kid}; hij komt zijn plicht na: do ÿrmanne sener duet ort ef.
    nalaten:: (iets niet doen) fesitÿrre [beri] {K; gst= fesitÿr}; (gewoonte/plicht) mipsÿrte {K}; het ~ (gewoonte/plicht): mipsÿrtos {A}; (na overlijden) kurapónze {K}.
    nalatenschap:: kurapónzos {C}, tokuramosÿ {C}.
    nalatig:: rexu {I}.
    nalatigheid:: rexuiy {A; mv=enk; rs= rexute}.
    naleven:: cmerre {K}.
    naleving:: cmerros {A}.
    nalopen:: (lett) farte-minkÿr {K}; (fig: behartigen, controleren) lâlate {K}.
    namaak:: (=imitatie) imitašo {C}; (=nabootsing) friyðovvos {C}; ~• (schijn•): to• {PX.zn/add} (prod bij zn; minder prod bij add vgl •erÿ).
    namaken:: (=nabootsen) friyðovve {K}.
    name:: »naam.
    namelijk:: (te weten) tiffelira {III} (afk= t/lira); (ofwel) fôlge kâ (afk= f.k.); (met andere woorden) gress-reppe |ges-| {III} (afk= gr.r.).
    Namen:: (stad in België) Namiyrn {G}.
    namens:: (in naam van) quân {VZ}; ik wens je geluk ~ mijn hele familie: gress jurestiye tu quân sener pijâ fatasôr.
    Namibië:: Namibiy {G}.
    Namibiër:: Namibiyno {Cef}.
    Namibisch:: (bv) namibiy {IIef; mv=enk}; ~e vrouw: Namibiyna {Cef}.
    Napels:: Napoliy {G}.
    napraten:: (zeggen wat een ander zei) kurapjôle {K}; het ~: kurapjôlos {C}; (nog een tijdje blijven [om te] praten) pjôle-blef {U}.
    nar:: lûf {C}.
    narcis:: aðéliy {C}, jerrðe {C} (L. Narcissus pseudonarcissus); witte ~: blakker aðéliy (L. N- poeticus).
    narcotica:: (verdovende middelen) druge {C}, tomissisÿ {C/S}.
    narekenen:: (ter controle) note-hÿ {K}; (opnieuw berekenen omdat het zeker is dat de berekening niet klopt) note-kaf {K}.
    narennen:: zyle-minkÿr {K}.
    narigheid:: ék {Aef}, pryltiy {A; mv=enk}; (=ellende) prâðâ {C}; (=leed) krôsta {SC}; iemand die altijd ~ ondervindt: krôsta-slaviy {C}.
    nasaal:: (zn; neusklank: m, n) nesos {C}.
    naschrift:: (PS) dÿfo-mux {C} (afk= DM).
    naschrijven:: (=overschrijven) kerrstinde {K}.
    naslagwerk:: jesmip {C}.
    nasleep:: (fig) trunn {C}.
    nasmaak:: fôlge-lâs {C}.
    naspeuren:: (=onderzoeken) cÿrzvoge {K}.
    naspeuring:: (=onderzoek) cÿrzvogos {A}.
    nat:: ošo {I}; ~ zijn: ošoe {U}; het zilte ~ (= de zee): ef sel wik; nat||droog: nériy {Iid}; mijn sokken zijn nat door de regen: kost nériyn korsz melde lef bidalos; een nat (erg vochtig) huis: eft natriyche-nériy sért; een natte spons: eft fâlmpe-nériy muntiyn.
    natekenen:: présizare {K}; (overtrekken: op transparant papier) mitadrave {K}.
    nationaal:: aquonda {I}.
    nationaliseren:: (tot staatsbedrijf maken) cômpande {U}.
    nationalisering:: (het tot staatsbedrijf maken) cômpandos {A}.
    nationalist:: aquondatjen {C}.
    nationaliteit:: aquondatiy {C}.
    natrium:: natrym {S}.
    nattigheid:: ~ voelen (lont ruiken): ef melde mip ef covent.
    naturaliseren:: zampôrare {K}.
    natuur:: šaðôr {C}.
    natuurgebied:: šaðôr-terÿnn {C}; zie ook Natuurgebieden in .
    natuurgetrouw:: šaðôrerÿ {I}.
    natuurkunde:: fysika {C}.
    natuurkundig:: fysikaiy {I}.
    natuurkundige:: fysiker {C}.
    natuurlijk:: (vlgs de natuur) šaðôriy {I}; (normaal: vlgs de natuur) nôrmala {I}; (vanzelfsprekend) pirandoka {III}, doka {III} (spr); ja ~ (jazeker): fÿpÿjÿf {I}; ~e grens: traiy-fini {C}.
    natuurreservaat:: (nationaal park) zille-areû {C; rs= zille-areût} (afk= ZA); zie ook Natuurreservaten in .
    natuurschoon:: šaðôr {C}, šaðôr-tonn {C}.
    natuurverering:: šaðôr-ergâs {C} (zoals de Ergynne voorschrijft).
    natuurverschijnsel:: šaðôr-enter {C}; wonderlijk ~ (natuurwonder): šaðôr-tiraniy {C}.
    natuurwonder:: šaðôr-tiraniy {C}; zie ook Natuurwonderen in .
    Nauru:: Naru {G}.
    nauw:: eng {I}.
    nauwelijks:: (=amper) quoss {I}.
    nauwgezet:: (=stipt) višola {I}; (=serieus) priy {I; mv=enk} (arch/dl= West-Liftka).
    nauwkeurig:: (=haarfijn) engfartiy {I}; (=secuur) ypâramiy {I}; ~ te werk gaan: ypârame {U}; (=precies) kvópus {I}.
    nauwkeurigheid:: (=accuratesse) ypâramos {A}; ~ beogen: ypârame {U}.
    nauwlettend:: remarciy {I}, rÿvors {I}.
    navel:: élepp {C}.
    navelstreng:: qugiys {C}.
    navertellen:: (vertellen wat reeds eerder verteld/geschreven is) kurarafane {K}.
    navigatie:: navigašo {C}.
    NAVO:: Nutter-atlântise Xôlaja-ôrganisašo {N} (afk= NAXÔ); NAXÔ {N}.
    navordering:: (=naheffing: v belasting) minhóf {C}.
    navraag:: mitalinnos {C}, linnaros {C}; ~ doen bij: linnare {K}.
    navullen:: (nogmaals vullen) ÿrge-blef {K}.
    naweeën:: (=nawerking) mipquglos {C}.
    nawerken:: mipqugle {U; gst= mipqugg}.
    nawerking:: (=naweeën) mipquglos {C}.
    nazeggen:: reppe-tâzjiy {K}.
    nazenden:: blefzâlbinase |..fs..| {K}.
    nazending:: blefzâlbinasos |..fs..| {C}.
    necrologie:: nekrolôiy {C}.
    nectarine:: (vrucht) nektarynn {C}.
    nederig:: dvâren {I}.
    nederlaag:: sta'inn {C}, ÿkéf {C}.
    Nederland:: Nelandes {G}.
    Nederlander:: Nelando {Cef}.
    Nederlands::
    1. (zn: taal) nelant {C};
    2. (bv) nelandes {IIef}; ~e vrouw: Nelanda {Cef};
    3. ~e Antillen: Nelandes-Antills {Gmv}; (bewoner) Nelandes-Antillo {Cef}; (bewoonster) Nelandes-Antilla {Cef}.
    nederzetting:: (=fort) fôrt {C}.
    nee:: noft {III}, neû {III} (spr); (na ontkennende vraag) siy {III}; kom je niet? - nee (ik kom niet): aftel tu nert arfine? - siy.
    neef:: (zoon v broer/zus) nefwaler = suwaler (sualer) {C}; (anders dan zoon v broer/zus) oluquy {C; rs= oluqute}.
    neen:: »nee.
    neer:: (naar beneden) cor {III}.
    neerbuigend:: (fig: =minachtend) ytra {I}.
    neerdalen:: (=afdalen) idexâmée {U}; »dalen.
    neerdaling:: (=afdaling) idexâméos {C}.
    neergang:: »achteruitgang.
    neerhalen:: (kritiek leveren) fâlmpe {K}.
    neerhaling:: (slechte kritiek) fâlmpos {C}.
    neerkijken:: op iedereen ~d (zichzelf superieur voelend): ytraiy {I}.
    neerkomen:: ~ op (lett): kaftuše {K}; ~ op (fig): yae {K; gst= yat; vdw= pya of regelm.}; dat komt op hetzelfde neer (dat is lood om oud ijzer): ef yae ef šôt.
    neerkrabbelen:: scâšare {K}.
    neerleggen:: pilde {K}; het ~: pildos {C}.
    neerslaan:: (met knuppel of vuist) kânte {K}; (v opstand) corbyte {K}; (vd ogen) pildare {K}, ideûese {K}; (v chemische stof) rékófe {U}.
    neerslachtig:: ripâlsa {I}; (=bedrukt) pôšidde {I}.
    neerslachtigheid:: ripâlsa {Aef}.
    neerslag:: (regen/hagel ed) overcho {C}; (chemische afzetting) ðobiyros {C}; (=afzetting/corrosie/condens) rékóf {Sef}; bedekt met ~: rékóf {I}.
    neerstorten:: (vliegtuig) flûfe {U}.
    neerstorting:: (vliegtuig) flûfos {C}.
    neerstrijken (lett:: vogel) bye {U; gst= byt; vdw= byjet}; het ~ (lett: vogel): byos {C}; (zich vestigen, gaan zitten) kafblôfe {U}.
    neerwaarts:: (=omlaag) ryses {III}; tûgt {I}; ~e druk: tûgtpres | ..gp..| {C}.
    neerzetten:: (alg: =plaatsen) sÿrte {K}, ðobiyre {K}; het ~: ðobiyros {C}; (op tafel ed) paine-kaf {K}; (opslaan v tent) azerše {K}.
    negatief:: (zn) tygtjafoto {C}; (bv: =ontkennend) negateff {I}.
    negen:: (9) nyn {TW}.
    negentig:: tenrân-erg-fâr {TW} (=72+14+4); (rekenkundig): nynsa {TW}.
    negenvoud:: nyntimiy {C}.
    neger:: nyker {C}.
    negeren:: co'ifche {Krs; gst= coift; wst= co'if•; vdw= co'ifcer}; het ~: co'ifchos {A}; (geen acht slaan op) xliffašene |X| {K}.
    negerin:: nykera {C; mv= nykerÿ}.
    negering:: xliffašenos |X| {A}.
    neigen:: (de neiging hebben om) buge helkara {E}; (fig) ~ tot: bugare {K}.
    neiging:: (fig) flectros {A}, bugos {A}; de ~ hebben om: buge helkara {E}, buge beri {U}.
    nek:: (=hals) ÿrk {C}.
    nemen:: (=pakken) putte {K; vdw= potter}; (v foto) reve {K}; tot zich ~ (opnemen): fesubere {K}; uit de zak ~ (vooral uit jaszak ed): idesakoe {K}; het uit de [jas]zak ~: idesakoos {C}; iets voor lief ~: ef putte flaju na quista; het ~: puttos {C}; dat neem ik niet!: gress nert wygce!; »hechtenis; »vertrouwen.
    Nepal:: Nepall {G}.
    Nepalees::
    1. (zn: bewoner) Nepalann {Cef};
    2. (bv) nepall {IIef}; Nepalese vrouw: Nepalana {Cef}.
    Neptunus:: Neptunes {N}.
    nerf:: (v blad) nerfiy {C}.
    nergens:: flâme {I}; hij interesseert zich ~ voor/voor niets: do sen [nert] interesere armt flâjû = do sen interesere armt nÿf tiyns.
    nering:: (=bedrijf) safôt {C}.
    nerts:: Amerikaanse ~: miynkiy {C} (L. Mustela vison).
    nerveus:: (=zenuwachtig) nervoss {I}.
    nervositeit:: (=zenuwen) nervossiy {A}.
    nest:: (vrnl v vogel) nesta {C}.
    nestelen:: neste {U}.
    nestgat:: (in boom) tuforp {C}.
    nestkastje:: (tegen boom/muur: voor vogels/vleermuizen) horp {C}.
    net::
    1. (zn)
      1. (weefsel met mazen) fiyrk {C}, qundré {C};
      2. (visnet) qundré {C}; de ~ten uitwerpen (visser): qundrée {U};
      3. (telefoon/spoorwegen ed) fiyrkos {C}.
    2. (bv)
      1. (=juist) ÿrô {III}; (op een haar na) jen wâlkân; hij miste nèt de lantaarnpaal: do ef mirrâtat rytle jen wâlkân; ~ ... (=vlak ...): ta ... rô {III} (samen met vz); ~/onmiddellijk onder de grond: ta zjoba rô ef pazzosti; ~ iets (een beetje: voor een trap v verg) vlo {II}; Jâns auto rijdt ~ iets sneller dan de mijne: Jânex ef oto ufire vlo vita terat dus ef kostiy paine; net zo'n ... als: eft loiy ... lo; ik heb ~ zo'n/een zelfde broek gekocht als jij aanhebt: gress eft loiy bof lorerde lo tu lelperre-armt; ~ zo als (lijkend op) lo {VZ}; Mariy praat ~ als een politicus (ze is GEEN politicus): Mariy chaquinde lo eft politiycera;
      2. (=netjes) (ordelijk/beleefd/verzorgd) tiyt {I}; (=schoon) sâvriy {I}; (keurig/behoorlijk/gepast) penða {I}; ~ aangekleed: âpor {I}.
    netel:: notte {C}.
    netelcel:: prola-sel {C}.
    netelig:: (=hachelijk) ôtel {I}, fegg {I}; (=lastig) mâltefiy {I}.
    netheid:: tiytiy {A; mv=enk}.
    netje:: (om iets in te stoppen of te verpakken): qundrélot {C}; een ~ sinaasappels: eft qundrélot lef quariycôs.
    netjes:: (ordelijk/beleefd/verzorgd) tiyt {I}; (=schoon) sâvriy {I}; (keurig/behoorlijk/gepast) penða {I}; ~ aangekleed: âpor {I}.
    netnummer:: (kengetal: v telefoon) interhor {C}; zie ook Netnummers in .
    netspanning:: (officiële benaming) elektrisitiy-miltefiy {C}; elmiltefiy {C} (afk= elmil of EM).
    nettenboeter:: qundré-nier {C}.
    netto:: nettô {I}.
    netvlies:: (oog) retina {C}.
    netwerk:: (relaties/computer ed) tofiyrkÿ {C}.
    neuken:: stude {K} (vulg), râke {K} (vulg), esse {K} (vulg; in samenstellingen vaak afgekort tot S, met de betekenis "sex", zoals S-bar = seksclub).
    neukpartij:: (=geneuk) studos {C} (vulg), râkos {C} (vulg).
    neuriën:: nyrne {U}; (zachtjes zingen) mebje {U; gst= mepp}.
    neurologie:: nurolôiy {C}.
    neuroloog:: nurolôche {C}.
    neus:: nes {C}; de ~ snuiten: nescléne {U}; rode opgezwollen ~ (drank/verkoudheid): slÿf-nes {C}; iemand bij de ~ nemen (foppen): xozjare rast {K}; ef cye raster gôl scôl.
    neusgat:: wiyft {C}.
    neushaai:: nes-haje {C} (L. Lamna nasus).
    neushoorn:: rinoserôs {C}.
    neutraal:: nutraliy {I}.
    neutraliteit:: nutralitiy {C}.
    nevel:: bót {C/S}; (=mist) douba {C/S}; er hangt een dikke ~: ef doube graviy; (mistslierten boven moerassen) gâûc {S}.
    nevelig:: (=mistig) neldiy {I}, doubiy {I}.
    nevelsliert:: bóta {C}; ~en (boven moeras): gâûc {S}; (beschenen door de [volle] maan) dro {C; mv= drâs}.
    nevelzwam:: bóta-chént {C} (L. Lepista nebularis).
    neven•:: (bij•/ondergeschikt) nef• = su• {PX}; (expliciet ernaast) ata• {PX}.
    nevenschikken:: (taalk) atakoffe {K}; ~d voegwoord: atakoffe-yplemerer {C}.
    nevenvertrek:: nefmittus = sumittus {C}.
    nevenvorm:: (een vorm die naast een andere vorm bestaat) atavobaros {C}.
    Nevis:: Nevis {G}.
    New York:: Nie-York |-jôrk| {G}.
    Nicaragua:: Nicaracc {G}.
    Nicaraguaan:: Nicaracann {Cef}.
    Nicaraguaans:: (bv) nicaracc {IIef}; ~e vrouw: Nicaracana {Cef}.
    nicht::
    1. (dochter v broer/zus) nefûsto = suûsto {C}; (anders dan dochter v broer/zus) šâfla {C};
    2. (homosexueel) âgy {C} (pop), dvâfâ {C} (pej).
    nicotine:: nikotynn {S}.
    niemand::
    1. (enk) (geen mens) râste {ZV; gnp= râster; rs= râsté} (in spr evtl met extra ontkenning nert); ~ kan zoiets goedkeuren: râste [nert] quistarecû fitaju; ~s jas mag in de gang hangen; ~ mag zijn jas in de gang hangen: râster kas menkeratog fes ef tult; ~ behalve/dan Petriy: Petriy ur râste;
    2. (mv) (niets en/of niemand) nÿfs {ZV; gnp= nÿfse; gnz= nÿfsÿr; rs= nÿfes}; het was doodstil, van ~ was enig geluid te horen: ef meldo ryje-lirdef, nÿfser mabysz kettelira nuto; (gnz nÿfsÿr wordt ook gebruikt bij referentie aan zowel personen als zaken:) van niets of ~ was enig geluid te horen: nÿfsÿr mabysz kettelira nuto.
    nier:: (orgaan) snul {C}.
    niertjes:: (om te eten) snultiyse {C/S}.
    niesbui:: (=genies) estos {C}.
    niesen:: este {U}.
    nieskruid:: stinkend ~: afdrah-krutt {C/S} (L. Helleborus foetidus).
    niet::
    1. (alg) nert {III} (staat VOOR het predikaat dat ontkend wordt) hij zal ~ komen: nert arfine do; ik wil de krant ~ lezen: gress nert trempavy ef quiyrda; hij zal zich ~ wassen, omdat ...: do sen nert di vel luktu, ...; (als het predikaat een infinitief bevat, ontkent nert dit infinitief:) ik probeer om ~ te lachen: gress nert trije beri obezjere; (vgl:) ik probeer ~ om te lachen: gress nert trije, den [gress] obezjere; het is beter om ~ te roken: ef nert melde gulder beri uokke;
    2. (emfatisch) noi {III} (mag zowel VOOR als ACHTER het predikaat geplaatst) hij komt NIET: do arfine noi = do noi arfine; (als tegenstelling v wel = iftam:) ik ga [wel] naar de bioscoop en Jân niet: gress vende iftam helkara ef dokerat ur Jân noi;
    3. (bepalingen bij "niet") absoluut ~ (geenszins): pasoðami {I}; beslist ~ (allesbehalve): pasot {III}; helemaal ~ (in genen dele): net-katô {III}; meestal ~: šalo noi; misschien ~: noi curmel; ook ~ (evenmin): iygte {I}; noi kerru; over het algemeen ~: gei noi; stellig ~: noi gû; toch al ~: noi uss; vaak ~: lilt nert; maar ~: (een langdurige/moeizame geschiedenis) nert .. quista liyrs; de verkoop wil maar ~ vlotten: ef póbaros nert pónze quista liyrs eft stala; hij wil het maar ~ vertellen: do nert rafanavy ef quista liyrs;
    4. ("niet" als bepaling) ~ altijd: noi riyfain; ~ één: nÿf effer {OV} (enk-semc/abstr; stoff; mv); hij heeft ~ één boek: do lelperre nÿf effer mimpits; ~ eens: calyje noi; ze voelde het niet ~: eup orenplo ef calyje noi; ~ vaak: noi lilt; ~ waar! (welnee!): otse noi! = otse noft! {III}; ~ zo: niye {III; mv=enk}; ik vind zijn tekening ~ zo mooi/minder mooi: gress cônsidere groft dravos lo niye hordâ; ~ of nauwelijks: noi ur quoss;
    5. (idioom) is 't ~? (hè?: na aftel-vraag, bedoeld om een bevestiging ve vermoeden te krijgen): klojâs?; je bent [toch] van plan om een nieuwe auto te kopen, niet?: aftel tu ytende beri lorerde eft kleter oto, klojâs?; Elsa is gauw moe, vind je niet?: aftel Elsa hômbae gesvint, klojâs?;
    »lang 4; »maar; »meer B; »nog; »zo 1/4.
    niet-drinker:: (=geheelonthouder) (schr) utétjôl {C}; (spr) nert-pliyfonatjen {C}.
    nietig:: jafaystâ {I}; (=onbeduidend) prôx {I}; (=futiel) flâjûtiy {I}; ~ zijn (onbeduidend zijn): fitajute {U}.
    nietigheid:: (=futiliteit) flâjûter {C}; (=kleinigheid) fitajutiy {Aef; mv=enk}.
    nietigverklaring:: nejuftos-declaros {A}.
    nietje:: (in papier) rašes {C}.
    nietmachine:: rašes-âparatâ {C}.
    niet-roker:: (iemand die niet rookt) nert-uokkatjen |-wo..| {C}.
    niets:: flâjû {ZV; gnz= flâjûcÿr; rs= flâjûte} (enk: in spr evt met extra ontkenning nert) ik zei ~: gress [nert] reppo flâjû; hij interesseert zich voor ~/nergens voor: do sen [nert] interesere armt flâjû = do sen interesere armt nÿf tiyns; ~ zal er overblijven als men iets verwoest: kurame flâjû, stus di tjestrofilóme flajue; ~ dan narigheid: pryltiy ur flâjû; het ~ (vacuüm): flâjûiy {Aef; mv=enk}; (samen met zelfst gebruikt add) er staat ~ interessants in dit boek: nÿf mesÿa tiyns melde fes dena mimpit; er is ~ moeilijks aan: nÿf diffiyk tiyns melde lef ef; iets voor ~ (of zonder uitwerking) doen (nutteloze handeling verrichten): quzéše [beri] {U}, quzerše {U} (arch); hij maakt zich voor ~ boos: do quzéše beri vrontese; ik heb de brief voor ~ geschreven: gress ef letra quzéše beri stinde; helemaal ~: nert ér tiyn; voor ~ (gratis): yze {I}; voor ~ (tevergeefs): rikorfiy {I}; niet voor ~ (terecht): iyziy {I}; het is niet voor ~ dat ik ...: ef melde noi furt flâjû, den gress ... (er is een goede reden waarom ik ...; géén lira-constructie!); »niemand 2.
    nietsnut:: tós {C}, muslé-larder {C}; (onbelangrijk/onbetekenend persoon) évumene {C}.
    niettegenstaande:: ~ ... (in weerwil van ...) ... âst ef urâðos = âst ef urâðos frópjÿ ... (vz-uitdr) (afk= â.e.u.); ~ het slechte weer ging hij uit: ef tildâ wónzol âst ef urâðos, do mipvendo = do mipvendo âst ef urâðos frópjÿ ef tildâ wónzol.
    niettemin:: ni {III}.
    nieuw:: kleter {I}; klet {I} (arch); nieuw||oud: hops {Iid}; nieuw: arfinelira hops = frot.
    nieuwbouw:: clobjiyt {C}.
    Nieuw-Caledonië:: Nie-Caledoniy {G}.
    Nieuwcaledonisch:: (bv) nie-caledoniy {IIef; mv=enk}.
    nieuweling:: (=beginneling) finnatjen {C}; (iemand die net gekomen is) mešaner {C}.
    nieuwigheid:: kletera {C}.
    nieuwjaar:: kleterzemp {C}, niezemp {C}.
    nieuwjaarsdag:: kleterzempof {C}, niezempof {C}.
    Nieuwjaarsdag:: Kleterzempof {N} (officiële feestdag, winkels beperkt geopend).
    nieuws:: (=nieuwsbericht): kletertiyn {C}; in het ~ komen te staan: ef sette kaf ef kletertiyn; zie ook Nieuws in .
    nieuwsbericht:: kletertiyn {C}.
    nieuwsgierig:: cÿrygâ {I}, piptif |pitif| {I}.
    nieuwsgierigheid:: cÿrygâiy {A; mv=enk}; ~ met onzekerheid (Erg): tiyffóte {S}.
    Nieuw-Zeeland:: Nie-Zeelandes {G}.
    Nieuwzeelander:: Nie-Zeelando {Cef}.
    Nieuwzeelands:: (bv) nie-zeelandes {IIef}; ~e vrouw: Nie-Zeelanda {Cef}.
    Niger:: Nigriy {G}.
    Nigerees::
    1. (zn: bewoner): Nigriyno {Cef};
    2. (bv) nigriy {IIef; mv=enk}; Nigerese vrouw: Nigriyna {Cef}.
    Nigeria:: Nigeriy {G}.
    Nigeriaan:: Nigero {Cef}.
    Nigeriaans:: (bv) nigeriy {IIef; mv=enk}; ~e vrouw: Nigera {Cef}.
    nihil:: (=nul) zerâ {TW}.
    nijd:: (sterke haat) orgt {Aef}; vol ~ (haatdragend): orgt {I}.
    nijdig:: (erg kwaad) aingry {I}; ~e vrouw (ruziezoekend wijf): west-boert {C}.
    nijgen:: (lett: buiging maken) roe {E; gst= rot}.
    nijging:: (lett: =buiging) roos {C}.
    nijlpaard:: prusot-blof {C} (L. Hippopotamus amphibius).
    nijpend:: (gebrek) châfelira {I}; (gebrek/koude) gârpiy {I}.
    nijptang:: chiypafex {C}.
    nijver:: (=noest) ustut {I}.
    nijverheid:: yrnula {C}, dreuteren {C}.
    nikkel:: (metaal) vliytšo {Sef}; van ~ gemaakt (nikkelen): vliytšo {I}.
    nikkelen:: (van nikkel gemaakt) vliytšo {I}.
    nimf:: nimpf {C}.
    nimmer:: (=nooit) kvâ[e] {III}, bzovy {III}; zoals ~: iyrte {I}; »nog.
    nippen:: (met kleine slokjes drinken) smege {K}.
    nis:: (inham: in muur) mér {C}; een ~ IN de muur: eft mér MIP ef krur.
    nitraat:: nitratiy {S}.
    nitriet:: nitritiy {S}.
    Niue:: Nijue {G}.
    niveau:: nivo {C}; van ~ (hoogstaand): yrsmÿriy {I}; van ~ zijn (gehalte hebben): oare {U}.
    noch:: ~ ... ~: tôje ... frân {VG} (uitsluiting); ~ Drys ~ Nest kan (enk!) komen: tôje Drys frân Nest arfinecos (mv!).
    nodeloos:: kvât {I}.
    nodig:: (=noodzakelijk) nestiy {I}; ~ zijn (zaak zijn om): nestiye [beri] {U}; het is ~ dat hij komt: do nestiye beri arfine; het is ~ dat je meehelpt: tu nestiye beri cÿrtire-ral; er is veel geld ~: pert smurf nestiye; ~ hebben (behoeven): mennirre {K}; ik heb veel geld ~: gress mennirre pert smurf; we hebben het geld zo hard ~: kirro mennirre jazy graviym ef smurf; ~ zijn (behoeven): morde {U}; er is veel geld ~: pert smurf morde; zo ~ (desnoods): nestiyelira {III}; ~ maken: riffe perkos ón; het geldgebrek maakt bezuinigingen ~: ef nâsmurfe riffe perkos ón huarosz; (wat [hoog]~ gedaan moet worden) lamir {I}; een hoognodige schilderbeurt: eft lamir verfutos.
    noemen:: kimore lo {K}; zij noemt haar poes Pluisje: eup kimore sener dôf lo Pluss; terloops ~ (aanstippen): ÿrlânte {K}; niet ~ (overslaan): pâsere {K}; Petriy wordt niet genoemd (ze slaan Petriy over): óps pâsere Petriy; met name genoemd: kimoriy {I}; »genoemd.
    noemenswaardig:: niet ~: nert ÿrlânt'kurre {I}.
    noemer:: (=onderste getal in een breuk) spert-bas {C}.
    noest:: (=nijver) ustut {I}.
    nog:: velk {I}; ~ een keer (=nogmaals) hÿ {I}; wil je ~ een pilsje?: aftel tu bladide eft hÿ bjerr?; ~ altijd/steeds: alt {III}; ~ altijd iemand: alt rast = âlte râst[e]; ~ altijd iets: alt flaju = âlte flâjû; ~ niet (maar later wèl): strâ[e] {III}; ~ lang niet: pijâ strâ[e]; ~ net niet (het scheelt niet veel of ..): hae {III} (arch); ~ nooit/nimmer: âlt[e] {III}; ~ wel (zo lang als het duurt): stra {III}; de zon schijnt ~ wel (maar het ziet er naar uit dat het spoedig betrekt): ef kôbo nÿle stra; alleen ~ maar: ne'âma velk; hij durft alleen ~ maar met zijn moeder boodschappen te gaan doen: do dare beri pónze lebetjusz ne'âma velk ðônosef ef sientur; »straks; »veel.
    noga:: noga {S}; stuk ~: nogatiyn {C}.
    nogal:: armtzerfelira |andzer..| {I}; har ef tork (afk= h.e.t.); deze auto is ~ langzaam: dena oto melde har ef tork lôftquar.
    nogmaals:: hÿ {I}.
    nok:: (v dak) râstiym {C}.
    nomade:: (=zigeuner) nomâde = nomâte {C}.
    nominaal:: nominale wortel (taalk: niet-afgeleid en niet-samengesteld substantief, zoals sért = huis) tiyn-moftos {C}.
    non:: (RK) nuna {C}; (Erg) rifiy {C}.
    nonactief:: idetnÿror {I}; op ~ stellen: idetnÿre {K}.
    nondescript:: (moeilijk te beschrijven) holfatiy |hof..| {I}.
    nonsens:: (=onzin) nonsens {C; mv/rsmv= nonsenses}.
    non-stop-programma:: emmettâle-progrâm {C}.
    nood:: ûpk {C; mv= ûpken}; in ~ verkeren: prap kette kaf ûpk.
    noodgebied:: ûpk-areû: {C} (afk= ÛA) (administratief gebied in Spok waar alle hulp bij calamiteiten centraal gecoördineerd wordt); zie ook Noodgebieden in .
    noodgedwongen:: nexiy {I}.
    noodgeval:: perkaliy {C}; in ~len (in geval van nood): ûpkami {I}.
    noodhulp:: (tijdelijke werkkracht) nefÿrômer = suÿrômer {C}.
    noodlanding:: nexiy šarkos {Cef}.
    noodlijdend:: (=behoeftig) kaba {I}.
    noodlot:: fatâl {SC}, jéftiy {A; mv=enk}.
    noodlottig:: (=fataal) jéft {I}, bovéte {I}, pentaliy {I}; ~/fataal ongeluk (met dodelijke afloop): pentaler {A; mv=enk}.
    noodoplossing:: nexiy hûchos {C}.
    noodrantsoen:: (=noodvoorraad) sagag {S}.
    noodrem:: moplariy-prams {C}.
    nooduitgang:: moplariy-lumbâ {C}.
    noodvoorraad:: (=noodrantsoen) sagag {S}.
    noodweer::
    1. (=afweer) devendos {C}.
    2. (hevig onweer) wâst {C}.
    noodzaak:: nestycô {C}, perkos {A}.
    noodzakelijk:: (=nodig) nestiy {I}.
    noodzaken:: (=verplichten) perkoše {K}; (sterker dan perkoše) perkefe {K; vdw= perkef}.
    nooit:: (=nimmer) kvâ[e] {III}, bzovy {III}; zoals ~: iyrte {I}; »meer B; »nog.
    Noor:: (man uit Noorwegen) Nôrgann {Cef}.
    noord:: nutter {I}.
    noordelijk:: nutter {I}.
    noorden:: nutter {Aef}, wóna {C}; in het ~: armt nutter; fes wóna (afk= f/w); in het ~ van Hirdo: Hirdo armt nutter = armt nutter fes Hirdo; ten ~ van: nutter {VZ} (plaats); fes wóna (afk= f/w); ten ~ van Hirdo: nutter Hirdo; A ligt ten ~ van B: A melde rifo B fes wóna; ten ~ langs: nutter-lango {VZrs} (richting); wij rijden ten ~ langs Hirdo: kirro ufire nutter-lango Hirdoe.
    noordenwind:: (die naar het zuiden waait) ideóner {C}.
    noorderbreedte:: nutter-trân {C} (afk= NTr).
    noorderlicht:: ysnurptat {C}.
    noorderling:: (bewoner v Teujan; evtl ook vd noordkust v Berref/Liftka) nutter-zârer {C}.
    noorderzon:: met de ~ vertrekken: ef vende helkara ef budân; ef prate tjâg Jôl Vogily.
    noordkant:: langs de ~: nutter-lango {VZrs} (richting); wij rijden Hirdo aan de ~ voorbij: kirro ufire nutter-lango Hirdoe; aan de ~: nutter-ovap {III}.
    Noord-Korea:: Nutter-Korea {G}; »Korea- (en afleidingen).
    noordoosten:: nutter-opper {Aef}, jag-wóna {C}; in het ~: armt nutter-opper; fes jag-wóna (afk= f/jw); ten ~ van: nutter-opper {VZ} (plaats); fes jag-wóna (afk= f/jw); A ligt ten ~ van B: A melde rifo B fes jag-wóna.
    noordpool:: nutter-ys {C}.
    Noord-Viëtnam:: Nutter-Vietnâm {G}; »Viëtnam- (en afleidingen).
    noordwesten:: wefot-nutter {Aef}, rikbi-kôbotass {C; geen mv}; in het ~: armt wefot-nutter; helkara rikbi-kôbotass (afk= h/rkk); ten ~ van: wefot-nutter {VZ} (plaats); helkara rikbi-kôbotass (afk= h/rkk); A ligt ten ~ van B: A melde rifo B helkara rikbi-kôbotass.
    Noordzee:: Nutter-zee {G}.
    Noorman:: (=Viking) Viken {C}.
    Noors::
    1. (zn: taal) nôrgânda {C};
    2. (bv) nôrge {IIef}; ~e vrouw: Nôrgana {Cef}.
    Noorwegen:: Nôrge {G}.
    noot::
    1. (vrucht) nutâ {C}.
    2. (voet/eindnoot) nôt {C}; (muziek) notos {C}; hij heeft veel noten op zijn zang: do pliyfonavy mip pert wete.
    nootmuskaat:: ablóbane {S}.
    nopens:: »betreffend; »betrekking 3.
    nopje:: in zijn ~s (verguld) kifrelira {I}; in zijn ~s zijn met (ingenomen zijn met): nélape {K}.
    nor:: (bak/bajes) qundré {C} (pop), mÿrt {C} (pop).
    norbertijn:: (mnl lid v RK kloosterorde) nôrbertino {C}.
    Norfolk:: Norfolk {G}.
    norm:: ÿrnô {C}.
    normaal:: (natuurlijk: vlgs de natuur) nôrmala {I}; ~ gesproken (normaliter): presÿr-molaiy {III}; »gewoon.
    normalisatie:: ÿrnôos {A}.
    normaliseren:: ÿrnôe {K}.
    normalisering:: ÿrnôos {A}.
    normaliter:: (normaal gesproken) presÿr-molaiy {III}.
    normatief:: ÿrnôsót {I}.
    nors:: (=bars) siytine {I}, krem {I}; een ~ gezicht: eft azino-fronta {C}.
    nota:: (=rekening) nota {C}; officiële ~ (memorandum): tâgafiy {C}.
    notabene:: nota bene! (NB): tiffaren! (afk= TFF).
    notarieel:: notariela {I}; notariële akte: notarrs-âkt |-âtt| {C} (mv: |-âtts|).
    notaris:: notarrs {C}.
    noteboom:: nutâs-vildul {C}, tonutâÿ {C}; Japanse ~: cubu-vildul {C} (L. Ginkgo biloba).
    notedop:: nutâlot {C}.
    notenbalk:: notos-lÿnt {C}; (met noten) telefonos-lâftôsta {Cmv} (pop/iro) (5 parallele lijnen; wordt vergeleken met bovengrondse telefoondraden waarop vogels zitten).
    notenhout:: nutâ {Sef}; van ~ gemaakt: nutâ {I}.
    notenwijn:: zoete ~ (van Lomky): svegt {S}.
    noteren:: (=opschrijven) kafstinde {K}; (=aantekenen) muðe {K}; het ~: muðos {C}.
    notie:: (=begrip) stint {C}; geen ~ nemen van (negeren): co'ifche {Krs; gst= coift; wst= co'if•; vdw= co'ifcer}.
    notitie:: (=aantekening) kafstindos {C}, muðos {C}, muðâ {C}.
    notitieboekje:: notimip {C}; (=schrift) póntâ {C; mv= póntiylo}.
    notoor:: (algemeen bekend) kuraknôf {I}.
    notulen:: tonotitÿ {C}.
    novelle:: novâ {C}.
    november:: nofembry {Cef} (afk= nf of nof).
    nozem:: bâbârâ {C}.
    nu:: (alg) ral {I}; (=thans) itâ {III}, xlôm {I} (arch/poe); ~ eens ... dan weer: xÿs ... it; xÿs ef bidale ~ eens regent het, dan weer schijnt de zon: xÿs ef bidale, it ef kôbo nÿle; zo ~ en dan: érpâf fes fort (afk= é.f.f.); (met nadere specificatie) vanaf ~ (=heden): hurtos ral ef ralo; (=vandaag) hurtos ral lelmo tof; (=dit ogenblik) hurtos ral ÿrmentos; (=dit jaar) hurtos ral lelmo zemper (enz); ~ al: ralpip {III}; »toen 3.
    nuchter:: (niet onder invloed v drank/medicijn) mÿxy {I}; (reëel/met realiteitszin) kÿponmiypiy {I}.
    nuf:: (verwaand meisje) nrede {C}.
    nuk:: (=gril) dóvârda-lappos {C}.
    nul:: nÿf {TW}, zerâ {TW}; ~ huizen (gevolgd door ENKELvoud): zerâ sért.
    nummer:: (getal) hor {C}; ~ van [Spok] identitietsbewijs: identihor {C} (afk= IH of i.h.); (muziek-/goochel-/dansnummer ed) stâgtiyn {C}; ze woont op ~ 13: eup zâre fes hor 13.
    nummerbord:: (ihb: autokenteken) hormâ {C}; zie ook Nummerborden in .
    nummeren:: nûmpe {K}.
    nummering:: nûmpos {A}.
    nut:: hâc {Aef}; (=baat) mâncros {A}; ~ hebben (=zin hebben): splônje {Upr; gst= splônt}; het heeft geen ~ om te komen: ef sen nert splônje, den arfine; ~ hebben om (lonen om): pjÿge beri {U; vdw= pjÿg}; dat heeft geen ~; het heeft geen ~ om dat te doen: mittof nert pjÿge beri paine; zijn ~/sterkte/kracht tonen: ofe {U}.
    nutrino:: nutrino {C}.
    nutteloos:: (=onnuttig) net-hâc {I}; (=ijdel/ledig) ðÿm hâc; nehâc {I} (arch/poe); hÿce {I} (dl= Liftka); nutteloze handeling verrichten (iets voor niets of zonder uitwerking doen): quzéše [beri] {U}, quzerše {U} (arch); hij leidt een ~ (asociaal) leven (hij vergooit zijn leven): groft poiros quzéše.
    nutteloosheid:: (ledigheid) nehâciy {A; mv=enk}; (Erg: ijdelheid/ledigheid) quilist {SC}.
    nuttig:: hâc {I}.
    nuttigen:: (gebruiken: vrnl v voedsel/drank) lelde-luft {K}; (drinken v sterke drank) pónte {U}.
    nylon:: nÿlôn {Sef}; van ~ gemaakt: nÿlôn {I}.

TOP

© (2000) Rolandt Tweehuysen, Kimswerd, the Netherlands