SPARC is de compleetste website over het Koninkrijk Spokaniė. "Als je het hier niet kunt vinden, vind je het nergens."	Spokanisch Archief Hoofdmenu     Grammatica     Woordenboek     Atlas     Links     Contact     Disclaimer

BEGRAAFPLAATSEN EN GRAVEN

Terug naar Landkaarten | Plattegronden Gerelateerd bestand Gewoontes en gebruiken (Begraven, cremeren en bijzetten)	Dit bestand 1. Algemene informatie 2. Lijst met begraafplaatsen, grafheuvels en graven

1. Algemene informatie Alle geregistreerde en beschermde grafheuvels Grafheuvels stammen altijd uit een ver verleden, toen het katholicisme zijn intrede in Spokaniė nog niet gedaan had. Daarom bestaan er alleen ergynische grafheuvels, en geen christelijke. Een grafheuvel heet in het Spokaans lemnās, meervoud lemnāsa. Onder een tolemnās’ verstaan we een groep grafheuvels. Graven treffen we overal geļsoleerd in het landschap aan. Ze zijn te vergelijken met de grafheuvels, maar in plaats van een opgeworpen aarden heuvel vinden we nu een markering met grote stenen (meestal cirkelvormig gerangschikt), of een simpel bouwwerk in de vorm van een tempeltje, monument of torentje. Sommige graven worden extra gemarkeerd door een opgeworpen heuvel, maar zijn feitelijk géén lemnās in de traditionele zin, omdat ze van veel recentere datum zijn, en het ook bekend is wie erin ligt/liggen. Ook zulke graven zijn vrijwel altijd ergynisch. Er bestaan ook enkele katholieke graven, maar deze zijn uiteraard van veel jongere datum. In een aantal katholieke kerken vinden we bijzondere (praal)graven; in ergynische kerken echter nooit, want ergynisten begraven hun doden nooit in een kerk. Een graf heet in het Spokaans tōmp. Begraafplaatsen met bijzondere culturele of historische waarde zijn bijna altijd bosrijke parken met verspreid liggende graven. Op ergynische begraafplaatsen vinden we voornamelijk grafstenen, maar op katholieke begraafplaatsen komen ook grotere constructies voor, in de vorm van zuilen, kapelletjes en andere bouwsels. Ergynische begraafplaatsen geven een verwaarloosde, overwoekerde indruk, omdat ergynisten hun doden met rust laten, en geen "grafcultus" kennen (bezoeken en onderhouden van graven van nabestaanden). Katholieke begraafplaatsen zien er altijd verzorgd uit, en kunnen vooral in het zuiden van het land ook veel kleiner van afmetingen zijn, vaak omringd met muren, waarbinnen de graven dicht op elkaar in rijen liggen gerangschikt, zoals we ook in Frankrijk of Italiė tegenkomen. Voor "begraafplaats" heeft het Spokaans eigenlijk geen goed woord, en daarom treffen we in de namen van begraafplaatsen altijd termen als arābe (tuin), jakām (veld) of pārc (park) aan. Wel kent het Spokaans het woord korda-arābe, dat letterlijk "kerkhof" betekent. Het gaat hierbij altijd om een (kleinere) begraafplaats naast en kerk. Niet te verwarren met korarābe, waarmee een tuin bij of rondom een kerk bedoeld wordt; ook kan het "paleistuin" betekenen. Maar hier zijn nooit doden begraven. Urnenkelders hoeven niet per se een "kelder" (onder een kerk) te zijn, maar kunnen ook een aanbouw of apart gebouwtje zijn. Ze komen uitsluitend bij ergynische kerken voor, omdat ergynisten zich bij voorkeur laten cremeren - in tegenstelling tot katholieken. Omdat urnenkelders feitelijk simpele opslagruimtes zijn die niet door buitenstaanders betreden mogen worden (alleen door geestelijken), zijn ze zelden van historische of culturele betekenis. Er bestaan slechts een paar urnenkelders van historisch/cultureel belang, omdat hier de as van bekende Spokaniėrs is bijgezet. Een urnenkelder heet in het Spokaans torōgt’, afgeleid van rōgt dat "urn" betekent. Zoals gezegd, een echte "kelder" hoeft het niet te zijn. 2. Lijst met begraafplaatsen, grafheuvels en graven In onderstaande lijst zijn alle begraafplaaten, grafheuvels en graven met culturele of historische waarde opgenomen. †   rooms-katholiek object §   ergynisch object Als een item op een -deelkaart is aangegeven, staat het aanklikbare kaartnummer tussen {..}. Deelkaarten worden in een apart venster geopend.   Voorbeeld van een begraafplaats* met zijn naam op een deelkaart.   Voorbeeld van een grafheuvel* met zijn naam op een deelkaart.   Voorbeeld van een ergynisch graf* met zijn naam op een deelkaart.   Voorbeeld van een rooms-katholiek graf* met zijn naam op een deelkaart. * Deze items komen ook zónder naam op deelkaarten voor. Zodra de naam bekend is dient deze op de deelkaart aangebracht te worden en moet het item in onderstaande lijst worden opgenomen. Zie de provisorische tabel. Beecān-jakām († gem. Manes-Puriy) {I 10} Grote begraafplaats, bekend om zijn praalgraven, familiegraven en kapelletjes, zoals je ook veel in Italiė ziet. Cal-lemnās (§ gem. Zimp) {M 02} Grafheuvel in de duinen aan de kust; vanwege het duingebied valt de heuvel niet erg op, maar hij wordt gemarkeerd door een cirkel van ijzeren palen (vroeger waren ze van hout, maar die zijn weggerot). C’rlaa-tōmp (§ gem. Polefi-Jariālo) {H 05} De C’rlaa-tōmp en de Ryje-tōmp ("Ooievaar- en Reiger-graf") zijn twee grafheuvels, enkele kilometers van elkaar, en elk ongeveer 15 meter hoog. Beide zijn gekroond met een soort tempeltje van roze marmer dat te bereiken is via een lange trap de heuvel op. De C’rlaa-tōmp moet al zeker 5000 jaar oud zijn, maar de Ryje-tōmp is omstreeks 1700 opgeworpen door een excentrieke grootgrondbezitter, op wiens landgoed de C’rlaa-heuvel reeds lag. Zelf is hij in de Ryje-tōmp begraven. De tempeltjes heeft hij er in 1712 op laten bouwen, vlak voor zijn dood. Dat hij zo'n kitscherig ding op zijn eigen grafheuvel liet neerzetten was niet zo bezwaarlijk, maar dat hij ook de duizenden jaren oude C’rlaa-heuvel zo opsierde (ontsierde), werd hem door velen kwalijk genomen, niet in de laatste plaats door de Reelā. Toch is ook op deze heuvel het tempeltje altijd blijven staan. Het landgoed van de excentrieke man, genaamd Ja Tramme ur Cexiy, is in 1811 opgeheven, waarna de grond is verdeeld onder de boeren uit de twee dorpjes Tramme en Cexiy. Deeter-tōmp (§ gem. Moze-Lāpranā) {J 05} Graf. Dirāc-lemnās (§ gem. Sa Crono) {J 04} Grafheuvel. Ergetex ef Lemnās (zie Sinto-Aša-lemnāsa) Fūrtalos-lemnās (§ gem. Nayes) {J 08} Grafheuvel. Harboembo-pārc (§ gem. Šark) {F 06} Begraafplaats. Hier liggen veel inwoners van Hirdo. Heboreta-lemnās (zie Sinto-Aša-lemnāsa) Heboreto-lemnās (§ gem. Šark) {H 11} Grafheuvel. Hōlsta-lemnās (§ gem. Lamoneo) {E 06} Grafheuvel op een open plek in een dicht bos. Huron-lemnās (§ gem. Frezzet) {I 08} Grafheuvel. Hurt-lemnās (§ gem. Lasy) {G 12} Grafheuvel. Kāpiyf-lemnās (§ gem. Aboris-Sinto-Jenu) {L 07} Een van de bekendste grafheuvels in de bossen van het Girdes-gebergte. Kindis-lemnās (zie Sinto-Aša-lemnāsa) Kindista-lemnās (zie Sinto-Aša-lemnāsa) Kryobiy-arābe († gem. Teujo) {D 09} Oude begraafplaats, ligt in een militair oefengebied en wordt niet meer gebruikt. Lemnās kusamat ef Bajuftō (zie Sinto-Aša-lemnāsa) Liyst-tōmp (§ gem. Harāfloja-Ÿrtuhaj) {K 06} Graf, voorzien van een door zuilen gedragen afdak. Marten-lemnās (§ gem. Trents) {I 08} Grafheuvel. Melbech-pārc († gem. Ef Ÿchis) {I 11} Grote begraafplaats in een parkachtig landschap. Merdec-tōmp (§ gem. Aāstiy) {G 08} Graf. Het Merdec-graf aan de rand van de Qumk-vlakte bij Aāstiy. (UIS 75) Zie ook de tekst op het informatiebord bij het graf en het Merdec-museum. De F.A.S. heeft dit graf tot beschermd object verklaard, zie object 183 . Moja-tolemnās’ (§ gem. Moja) {K 06} Groep van 7 grafheuvels. Nyndāc-tōmp (§ gem. Stanō) {F 04} Graf, gemarkeerd door een enorm crana-teken. Oeglura-lemnās (§ gem. Opjevu) {K 07} Grafheuvel, valt op door zijn langgerekte vorm. Pitla-arābe (†§ gem. Manes-Pōmān) {F 09} De enige begraafplaats in Spokaniė waar ergynische en rooms-katholieke doden op één terrein begraven liggen. Er bestaan zelfs enkele "gemengde" familiegraven, waar katholieken en ergynisten in één graf bij elkaar liggen. Vanwege dit gemengde karakter hebben ook enkele joodse en protestantse Spokaniėrs hier hun laatse rustplaats gevonden. Pōfter-lemnās (§ gem. Sinto-Leraquen) {L 08} Grafheuvel. Ryje-tōmp (§ gem. Polefi-Jariālo) {H 05} Zie beschrijving bij de C’rlaa-tōmp. Sinto-Aša-lemnāsa (§ šarkdomenn Ef Sinto-Aša) {G 08} Zeven grafheuvels waarin sinds 1680 de leden van het koninklijk huis begraven worden; in volgorde van belangrijkheid: Ergetex ef Lemnās (Ergets heuvel) Heboreta-lemnās (Hemelheuvel) Kindis-lemnās (Koningsheuvel) Kindista-lemnās (Koninginneheuvel) Lemnās kusamat ef Bajuftō (Heuvel naast de Beek) Ÿc-lemnās (Eikenheuvel) Yvōp-lemnās (Lindenheuvel) Sinto-Fijaker-tōmp (§ gem. Hier) {E 08 | E 09} Grafheuvel met een piramidevormige opbouw. (DOM 177) Sinto-Mariy-arābe († gem. Kurriy) {B 05} Bekende begraafplaats. Sinto-Mariy-tōmp († gem. Ÿrst) {F 08} Graf, gemarkeerd met drie grote kruisen. Sinto-Natall-pārc († gem. Āpō) {E 08} Behalve begraafplaats is dit ook een beschermd natuurgebied, dat vrij toegankelijk is. (DOM 177-178) De bruine berggeiten in het Sinto-Natall-park. Sinto-Patriyk-tōmp († gem. Asjetto) {J 12} "Grafheuvel", gemarkeerd met een groot kruis. Sinto-Petry-pārc († gem. C’rlamejo) {G 12} Eenzaam gelegen begraafplaats. Sinto-Urban-tōmp († gem. Hier) {E 09} Graf. Skorpiy-lemnās (§ gem. Jejoa) {E 05} Grafheuvel. Sn’-tōmp (§ gem. Frezzet) {I 08} Graf. Sparot-pārc († gem. Queu) {C 06} Begraafplaats. Vorgtiy-tōmp (§ gem. Metie) {K 07} Grafheuvel, gemarkeerd met twee torens. Ÿc-lemnās (zie Sinto-Aša-lemnāsa) Ÿrmola-lemnās (§ gem. Quober) {I 06} Grafheuvel. Yvōp-lemnās (zie Sinto-Aša-lemnāsa) Zellt-tōmp (§ gem. Sinto-Leraquen) {L 08} Graf. Zeruzze-lemnās (§ gem. Prest) {F 03} Grafheuvel bij de Wefot-Krappa, ca.300 jaar oud; vermoedelijk liggen hier zo'n 12 welgestelde lieden begraven; de heuvel is met zijn doorsnede van 89 m een van de grootste grafheuvels in Spokaniė; de nāk is wel 12 m hoog; schitterend gelegen aan de rand van een kloof van ruim 100 m diepte, waardoor de Krappa stroomt. In onderstaande tabel zijn alle begraafplaatsen en graven opgenomen die wel op de deelkaarten staan maar (nog) geen naam hebben. De items zijn gerangschikt op deelkaartnummer. item locatie gemeente deelkaart begraafplaats   -- Xōc’ršamiy {B01} begraafplaats -- Fjer {B06} begraafplaats -- Huis {C05} begraafplaats -- Tul’nn {C07} begraafplaats (Amestā) Cleft {D05} begraafplaats -- Mosafeto {D06} begraafplaats -- St.Slef {D08} 2 graven § ZA Pitla-pārc Advō {F08} graf § eil. Ÿrlešō Minde {G09} graf § St.Peeter Moleije {H04} begraafplaats -- Amahagge {H07} graf § -- Flem {H08} begraafplaats -- Michta {H09} begraafplaats -- Qualā {H10} begraafplaats -- St.Alycro {H10} graf § -- Abenatošā {H11} begraafplaats Plaju-W’s’r Komy {H12} begraafplaats -- Teta {H13} graf § -- Reven {I02} graf § -- Fietso {I06} graf § -- Lelko {I08} graf § -- St.Groje {I08} begraafplaats -- Ms.Puriy {I10} graf † -- Ms.Puriy {I10} begraafplaats bij St.Sebāsten-klooster   Kūrānien {I10} begraafplaats -- Teta {I13} graf § -- Metie {J07} graf § -- Rān {J07} graf § -- Krsitsi {J09} begraafplaats -- Acherque {J11} begraafplaats -- Asjetto {J12} graf § -- Harāfloja-Ÿrtuhaj   {K06} graf § -- Kles {L03} graf § -- St.Leraquen {L08} begraafplaats -- Garos {L12}

TOP	© De Twee Hanen v.o.f. • Kimswerd • The Netherlands