SPARC is de compleetste
website over het Koninkrijk
Spokanië. "Als je het hier
niet kunt vinden, vind je
het nergens."

Spokanisch Archief

Hoofdmenu     Grammatica     Woordenboek     Atlas     Links     Contact     Disclaimer

TORENS EN UITZICHTPUNTEN

Zie ook
Kerken en tempels
Vuurtorens
  		Terug naar
Bouwwerken Submenu
 
Status: Hoogtes, jaartallen ed. nog uitwerken.

Uitzichttorens en andere torens die historisch of toeristisch van belang zijn, dan wel een markant punt in het landschap vormen. In een aparte tabel zijn alle uitzichtpunten met een oriëntatietafel opgenomen die op de deelkaarten staan aangegeven.

Kerktorens en vuurtorens zijn gearchiveerd in de bestanden Kerken en tempels, respectievelijk Vuurtorens.
Naamloze torens die wel op de deelkaarten staan aangegeven, zijn gearchiveerd in de tabel aan het einde van dit bestand. Dit zijn alle brandtorens (altijd naamloos) en een aantal overige torens.

Als een toren op een -deelkaart is aangegeven, staat het aanklikbare kaartnummer tussen {..}. Deelkaarten worden in een apart venster geopend.
Tussen rechte haken [..] staat het aanklikbare nummer waarmee de toren op de Centrumkaart van Amahagge dan wel op de Centrumkaart van Zest is aangegeven.
De aanklikbare code [hirdo] leidt naar de Centrumkaart van Hirdo waarop de desbetreffende toren met zijn naam staat aangegeven.

[vb-torui.gif] Voorbeeld van een uitzichttoren met zijn naam op een deelkaart.
[vb-toral.gif] Voorbeeld van een ander soort toren met zijn naam op een deelkaart.
[vb-uitzi.gif] Voorbeeld van een uitzichtpunt met oriëntatietafel op een deelkaart.

¶   toren is voor het publiek toegankelijk

Onderstreepte torennamen kunnen aangeklikt worden voor een afbeelding.

Achtereenvolgens staan achter de torennaam:

• gemeente waarin de toren zich bevindt
• hoogte
• bouwjaar

Hierna volgt eventueel een meer gedetailleerde beschrijving.

  1. Atlânta-taris ¶ • gem. Tosiy • h. 80 m • bouwj. 1957
    • Prôsper Kônes-weg • 2100-Tosiy • Tf (079) 4032855 (park)
    Uitzichttoren met restaurant in de top, een van de attracties in het attractiepark Traquera (zie deelkaart {E 09}).

  2. Atroksiy-taris ¶ • gem. Hirdo • h. 66 m • bouwj. 14e eeuw • [hirdo]
    • Atroksiy-lirrotiy • 3000-Hirdo
    In de 14e eeuw gebouwd als verdedigingswerk langs de handelsroute naar Mikkon. Staat nu als een opvallende bakstenen folly midden in een 19e-eeuwse stadswijk. Op 21 m hoogte bevindt zich het café Atroks.

  3. Cubu-taris ¶ • gem. Zest • h. 34 m • bouwj. ca.1640 • [29]
    • Cubu-lirrotiy • 7300-Zest
    Achthoekige toren midden op het Cubu-plein. Binnenin leidt een wenteltrap naar een platform met een gekanteelde borstwering. Hier heb je een aardig uitzicht over de omringende stad. Het is niet bekend waarom deze toren is gebouwd, en hij heeft nooit een zinvolle functie gehad. Wellicht had de toren onderdeel van een ergynische kerk moeten zijn?

  4. Dufja-taris ¶ • gem. Âpô • h. 24 m • bouwj. 1757 • {E 08}
    Oorspronkelijk een verdedigingswerk op de 834 meter hoge Dufja-kôl ("Duivelspas"). Wellicht had de toren ook en religieuze functie, want in een van de vertrekken lijken de restanten van een altaar of offertafel nog aanwezig te zijn. (DOM 177)

  5. Ef Blotter Hôrna ¶ • gem. Tejho-Klea • h. 26 m • bouwj. 1847 • {I 08}
    Uitkijktoren op een mooie plek op de Brâeenc-môliy. Een marmeren oriëntatietafel beschrijft de markante punten die in alle windrichtingen zijn te zien. De toren is oorspronkelijk gebouwd als brand- en jachttoren (om het wild te bespieden).

  6. Ef Tâldyfiy • gem. Ðebantiy • h. 14 m • bouwj. 1780 • {I 05}
    Oorspronkelijk een verdedigingswerk. Waarschijnlijk lag er een klein kasteel bij, maar daar is niets van teruggevonden.

  7. Ef Ten Ÿrliriys (2x) • gem. Nustiy • h. 19 m/24 m • bouwj. ca. 1535 • {F 03}
    Twee geheimzinnige torens ("De Twee Vingers"), restanten van een fort. Ertussenin ligt een simpele grafsteen met de tekst Kusami kost kâle crûste ("Hier rust mijn rakker"). Waarschijnlijk gaat het hier om een hond. (DOM 142)

  8. Ef Ÿchis-prabarer ¶ • gem. Ef Ÿchis • h. 32 m • bouwj. 1953 • {I 11}
    De toren is in 1953 gebouwd op de plaats waar ooit een verdedigingswerk heeft gelegen. Er liggen nog wat oude restanten van funderingen en muren om de toren heen.

  9. Keša Taris ¶ • gem. Gret • h. 52 m • bouwj. ca. 1480
    • Taris-sÿrt 6 • 3300-Gret
    De "Dikke" of "Vette Toren" aan de haven van Gret (zie deelkaart {G 07}): een stevig bouwwerk dat ooit deel van de verdedigingswerken was. Heeft later vele bestemmingen gehad, zoals gevangenis, pakhuis (1760-1844), vuurtoren (1829-1950) en brandweerkazerne (1940-1952).
    Sinds 1961 is de toren te beklimmen en sinds 1984 kan men voortreffelijk eten in het restaurant dat in de keldergewelven is ingericht. (DOM 168)

  10. Liftkar Garosiyg ¶ • gem. Garos • h. 80 m • bouwj. 1865 • {L 13}
    Toren aan de zuidkust van Garos. Oorspronkelijk gebouwd als vuurtoren. Omdat het licht ervan alleen in zuidelijke richting zichtbaar was (vanwege de 300 m hoge heuvelpartij op het eiland), is de vuurtoren in 1997 vervangen door een nieuw exemplaar bovenop de heuvels. De oude toren dient nu als uitkijktoren.

  11. Luna-taris • gem. Hoggebim • h. 24 m • bouwj. ca. 1510
    • Istoetre-pârc • 5003-Hoggebim
    Restant van een oud verdedigingswerk in het stadspark bij de oostelijke oever van de Hoggebim-fonis (zie deelkaart {J 08}). Bijzonder zijn de romaanse vensters. De toren is in vervallen staat waarin regen en wind vrij spel hebben. Vooralsnog zijn er geen plannen om de markante toren te restaureren.

  12. Mittors-taris ¶ • gem. Trofy • h. 53 m • bouwj. 1846 • {I 13}
    Een opvallend element bij deze toren is de wenteltrap die zich aan de buitenzijde omhoog slingert (vandaar de naam "Trappentoren"). Het gebouw is waarschijnlijk gewoon als "folly" bedoeld.

  13. Nes-taris ¶ • gem. Ameronne • h. 28 m • bouwj. 1925 • {E 04}
    Men beweert dat de toren ooit bedoeld is geweest als vuurtoren. Maar als zodanig is hij nooit gebruikt, en over zulke plannen is evenmin iets gedocumenteerd. Bovendien ontbreekt een lichtkoepel, er is slechts een platform.

  14. Pôlder-taris ¶ • gem. Manes-Pômân • h. 21 m • bouwj. 1898 • {F 09}
    De toren had een religieuze functie, en heeft een groot platform waarop de volle maan aanbeden kan worden. Ook tegenwoordig wordt het gebouw nog wel voor zulke doeleinden gebruikt, meestal naar aanleiding van een begrafenis op de nabijgelegen begraafplaats Pitla-arâbe.

  15. Râsterhynne ¶ • gem. Aâstiy • h. 41 m • bouwj. 1821 • {G 08}
    Oorspronkelijk een vuurtoren; in augustus 1972 buiten werking gesteld en sindsdien als uitkijktoren gebruikt. (DOM 184-185)

  16. Rifom-taris ¶ • gem. 7300-Zest • h. 35 m • bouwj. 1734 • [10]
    • Rifom-lirrotiy • 7300-Zest
    Plompe toren midden op het Rifom-plein. Is ooit door de Universiteit neergezet om de sterren te kunnen observeren. Sterrenkundigen hebben tussen ca. 1735 en ca. 1840 gebruikgemaakt van eenvoudige sterrenkijkers die op het platform waren geïnstalleerd. Vanaf 1832 is er een modernere sterrenwacht, met een afsluitbare koepel, aan de rand van de stad in gebruik genomen. De toren heeft een diameter van ruim 10 meter. Deze afmetingen staan toe dat er naast de trappen ook een lift is geïnstalleerd, zodat dit een van de weinige torens in Spokanië is die ook door gehandicapten bestegen kunnen worden.
    Op het platform zijn nog ijzeren constructies aanwezig waaraan de sterrenkijkers ooit waren gemonteerd. Ook is hier nog te zien hoe astronomen en studenten in de loop de eeuwen hun naam in de plavuizen hebben gekerfd. Er staat ook een naam in het Arabisch bij! Halverwege de toren is een vertrek met smalle raampjes, waar een film vertoond wordt over de geschiedenis van de universiteit in het algemeen, en de toren in het bijzonder.

  17. Sebâsten-seert ¶ • gem. Kûrânien • h. 11 m • bouwj. 1634 • {I 11}
    Ooit bedoeld als verdedigingswerk, tegenwoordig een uitkijktoren. De naam Sebâsten-seert (seert = huis) doet vermoeden dat hier ooit een kasteel(tje) stond.

  18. Sinto-Crusa-taris • gem. Fjer • h. 30 m • bouwj. 1662 • {B 06}
    De toren had oorspronkelijk een religieuze functie. Toen deze streek katholiek werd, ging deze functie verloren en raakte het bouwwerk in verval. Er zijn al jaren lang plannen om het markante bouwwerk weer op te knappen.

  19. Šonegg • gem. Lassos • h. 37 m • bouwj. ca. 1880 • {M 04}
    Oorspronkelijk een vuurtoren; in maart 1963 buiten werking gesteld en sindsdien een markant punt bij de noordelijke ingang van het Kjutiy-kanaal.

  20. Tâmlek-taris ¶ • gem. Slofaro • h. 68 m • bouwj. eind 14e eeuw
    • Ef Kolini 1 • 3038-Slofaro
    "Kruittoren": bekende toren in Slofaro (zie deelkaart {F 05}), diende oorspronkelijk als gevangenis; werd later als opslagplaats voor buskruit gebruikt, is in de 19e eeuw in verval geraakt en tussen 1920 en 1927 gerestaureerd; werd tot 1953 bewoond door enkele Ergynne-geestelijken waarvan er één op de bovenste verdieping ingemetseld was en door een klein luikje zijn dagelijkse voedsel ontving; vanaf 1955 dient de toren als folkloristisch museum.

  21. Tina-taris • gem. Tina • h. 24 m • bouwj. ca. 1855 • {C 02}
    Oorspronkelijk een vuurtoren op de landtong bij Tina; in 1944 gedoofd; sinds 1952 een uitkijktoren. In 1960 is er een telescoop in de lichtkoepel opgesteld en wordt de toren ook een "sterrenwacht" genoemd.

  22. Volaj-taris ¶ • gem. Xôcÿrðamiy • h. 52 m • bouwj. 13e, 14e of 15e eeuw • {B 02}
    De enige toren in Spokanië die ligt, en in die positie ook zo is gebouwd. (DOM 76-79)

  23. Xazoti-taris • gem. Sinto-Manes • h. 42 m • bouwj. ca. 1703 • {I 05}
    Ooit gebouwd als verdedigingswerk. Tegenwoordig in zeer vervallen staat.

  24. Xerdûf-taris ¶ • gem. Amahagge • h. 112 m • bouwj. 1976 • [45]
    • Garrent-lirrotiy • 4003-Amahagge
    Is geen "echte" toren maar een kantoortoren bij het Centraalstation in Amahagge; 44 verdiepingen (= 112 m) hoog; hoogste gebouw van de stad. Juridisch is vastgelegd dat tot 2040 geen enkel ander gebouw in de gemeente Amahagge hoger mag worden dan deze kantoortoren. Het gevolg is dat de "wolkenkrabber" van 180 meter hoogte die het warenhuisconcern Kriy heeft gepland, niet in Amahagge gebouwd zal worden maar in het onbetekenende stadje Titeref even ten zuiden ervan (bouw ervan begonnen in 2002).
    Waar nu de Xerdûf-toren staat, stond ooit een fraai neoclassicistisch gebouw waarin tot 1965 het Sÿrt-lurgiy-korsamen (Kantongerecht) was gehuisvest. Nadat de rechtbank een nieuw pand had betrokken, raakte het neoclassicistische gebouw in verval, en in 1970 brandde het geheel uit. Tot op heden zijn de brandstichters niet achterhaald. Hoewel velen ervoor pleitten om het pand te restaureren, is de gemeente gezwicht voor een meer prestigieus project, ofwel de Xerdûf-toren.

  25. Zôcjef-taris • gem. Lassos • h. 21 m • bouwj. ca. 1340
    Op Noord-Brÿr, bij het dorp Xoless-belt aan de Lassos staat een interessante vierkante toren met een groot golfplaten dak (zie deelkaart {M 05}). Het is een oud verdedigingswerk uit de 14e eeuw, gebouwd door de Pegrevische koning Lotrômyll.
    Tegenwoordig staat de toren te verkommeren; de dorpelingen gebruiken het bouwwerk als schapenstal en hooischuur.

Overzicht van de naamloze torens die op de deelkaarten staan ingetekend (voorlopig nog gerangschikt op deelkaartnummer).
B = brandtoren
U = uitzichttoren
T = overige toren

   Soort  Locatie GemeenteDeelkaart-
   toren  nummer
1  BTysNutterkoles{B 01}
2  BSt.Mariy r/e CubuLenano{B 01}
3  BMs.BÿnÿrMs.Bÿnÿr{B 02}
4  URiotaMÿnô{B 02}
5  BNesNes{B 02}
6  BLammafin-beltLammafin-belt{B 04}
7  TPlafotôPlafotô{B 05}
8  BOpperkanasKurriy{B 05}
9  BQuequenQuequen{C 01}
10  BCrântCrânt{C 04}
11  TReentgÿrts??{C 06}
12  TCÿromi-PempTrejasu{C 06}
13  BFlafâFlafâ{D 03}
14  BXolijeXolije{D 05}
15  BZA Ef Helmy-šarksMs.Sjeny{D 06}
16  BZiffon-beltZiffon-belt{D 07}
17  BAcabraAcabra{D 07}
18  BLâpkâmpBora-Fercen/Lift{E 02}
19  TGrasGras{E 05}
20  BZA Ef Helmy-šarksMs.Sjeny{E 06}
21  BZA Ef LaborosFiliapia{E 07}
22  BTegto-KordaKeunee{E 07}
23  BSundrâ-JeerfKeunee{E 08}
24  BSt.Merlen-KordaTuree{E 08}
25  Tcamping St.Merlen-sesKeunee{E 08}
26  BTâkleVega{E 09}
27  BMalo??{E 09}
28  B??St.Ÿrcô/??{E 09}
29  BŸjalosLift{F 02}
30  BHârin-kentsLift{F 02}
31  BValâga ef YryffNustiy{F 03}
32  USt.ManerðâQuua{F 04}
33  BDiynHâcÿr{F 05}
34  B????{F 05}
35  UHajofeseHajofese{F 07}
36  BMenaMena{F 07}
37  B????{F 08}
38  BZA Pitla-pârcMs.Pômân{F 08}
39  TFall??{F 09}
40  BZA Pitla-pârcMs.Pômân{F 09}
41  Teil. ZvominaYfte{F 10}
42  Beil. RurfAndel{G 03}
43  Beil. RurfAndel{G 03}
44  B??Areo/Fach{G 05/G 06}
45  BMainnurpsKwâg/Michen/Amejo  {G 06}
46  BEf DiôsEf Diôs{G 06}
47  BÛpor-DoeTona a/e Grât{G 07}
48  TTeplybbeMosento{G 07}
49  BZA Aâstiy-venderAâstiy{G 08}
50  Bšd Ef Sinto-Aša-{G 08}
51  UKarr??{H 05}
52  TKitiaKitia{H 08}
53  Bšd Luft Xejafiy Fes Sinto-{H 10}
54  BZA Gâp-klarbÿrTsjech{H 10}
55  B????/??{H 13}
56  BLankosLankos{H 13}
57  UVort-KnurfelstiyLankos{H 13}
58  BSt.GonzalesLankos/??{H 13}
59  BSa BÿnyStaef/Amentôlestu{I 04}
60  BŠutâ????{I 05}
61  BMozentMozent{I 06}
62  UMozentMozent{I 06}
63  UXâ j/e PrusotsXâ j/e Prusots{I 06}
64  TSt.GrojeSt.Groje{I 07}
65  BFôrts-helmyOzaneto a/e Prek{I 07}
66  BTejho-KleaTejho-Klea{I 08}
67  Bšd Côltehynne-{I 09}
68  BHuron-sÿrtHuron-sÿrt{I 10}
69  BGuanja-FigueraKûrânien{I 10}
70  Bbij Sebâsten-seertKûrânien{I 11}
71  Bbij Mittors-tarisTrofy{I 13}
72  Bšd Hogorit Teta-{I 13}
73  Bšd Flâgpe ur Frâk ja Gasky  -{I 13}
74  TTetaTeta{I 13}
75  UTanbÿrTanbÿr{J 01}
76  BVlolunzatakImenal{J 03}
77  USt.FeutySt.Feuty{J 04}
78  BKruicKruic{J 04}
79  BLâpranâMoze-Lâpranâ{J 05}
80  BCôsCôs{J 05}
81  BKerpaTreek{J 06}
82  BÛstokursuusNayes{J 07}
83  BKrsitsiKrsitsi{J 09}
84  BSt.ChristâsSt.Christâs{J 11}
85  BLijercâ-sÿrtLijercâ-sÿrt{J 11}
86  THârca-TijÿMollefin{K 04}
87  UEratiyftEratiyft{L 01}
88  Beil. VlociysMilbo{L 05}
89  BZerrafieAboris-St.Jenu{L 07}
90  BMuôndraAboris-St.Jenu{L 07}
91  UGiyl-beltAbertô{L 07}
92  Tbij Hupster HagiyLetrenott{L 08}
93  BQuafaiyQuafaiy{L 08}
94  Bbij Aneta-seertGirdesef{L 08}

In onderstaande tabel zijn alle uitzichtpunten opgenomen die voorzien zijn van een oriëntatietafel, en aangegeven op de deelkaarten. De items zijn gerangschikt op deelkaartnummer.

locatiegemeentedeelkaart
--Acaratsa{B03}
Zjoler-topAcaratsa{B03}
--Trejasu{C07}
bij paleis Belvederr   Monny{E04}
--Blumarr / Hirdo{E05}
--Foteuso{E07}
--St.Ÿrcô{E09}
bij Zeruzze-lemnâsPrest{F03}
bij Tala-ruïneŠerbân{F03}
--Doe{F07}
Dufja-kloofŸrst{F08}
--Clemba / Fabonier{F09}
--Autaniy{F12}
kaapMinde{G10}
Aotriy-wandAequetâ{G12}
Ferky-wandAequetâ{G12}
--Kiven / Jatty{G12}
Cjôstaiff-richelTolâm{G13}
Ozÿ-wandenXoðešô{G13}
LenhârtDaba{H10}
--Abenatoðâ{H11}
Šomy-pasDreumân{I04}
--Xeno / Šatoliy / Laffenet  {I05}
--Šatoliy{I06}
ZrâvveFietso{I06}
--Tejho-Klea{I08}
--Tjokkyt{I10}
Ka'en-pasPrio / Sa Crono{J04}
bij ws GlâpHalepoai a/e Kjoep{J06}
Lompik-fonisAkom{K02}
eil. VlociysMilbo{L04}
Grûs-wandAboris-St.Jenu{L07}
Toniys-wandSt.Oaji-Quzo{M06}

TOP © De Twee Hanen v.o.f. • Kimswerd • The Netherlands

DA 00 • SPARC 06 jun 2000

naam van torens - DICTIO {N} - 31.01.06 [lo-sparck.gif]