Het compleetste
woordenboek voor de
Spokanische taal.
Met regelmatige updates
en links naar het
Spokanisch Archief.

Woordenboek
Spokaans-Nederlands | Nederlands-Spokaans

Home       Legenda       Hoofdmenu SPARC       Taalmenu SPARC

Spokaans—Nederlands     A B C D E F G H I J K L M N O P Q R S T U V W X Y Z

Nederlands—Spokaans     A B C D E F G H I J K L M N O P Q R S T U V W X Y Z

    j:: (naam vd letter J) je {C}.
    ja:: (alg) siy {III}; kom je? - ja: aftel tu arfine? - siy; ~[wel] (na ontkennende vraag): próp {III}; kom je niet? - ~wel!: aftel tu nert arfine? - próp!; (vgl:) kom je niet? - nee (ik kom niet): aftel tu nert arfine? - noft! = siy!.
    jaar:: zemper {C}; een dezer jaren: effer zemper; om het ~: zemper nert zemper iftam; elk ~ (jaarlijks): zempertiy {I}; het hele ~: zemperpip {III}; volgend/komend ~: ef pirzemper {C}; vorig/afgelopen ~: ef furtzemper {C}; dit ~: lelmo zemper (jaar dat aan de gang is); hij is 20 ~ [oud]: do melde lef 20 zempers; in de jaren zeventig: lóf ef hefergsa-zempers.
    jaarbericht:: belt-zemperafiy {C} (verkorte versie ve zemperafiy, zonder alle tabellen en statistieken; bedoeld voor een groter publiek); »jaarverslag.
    jaarbeurs:: zemper-stovy {C}.
    jaarboek:: (=almanak) âlmanek {C}, zempermip {C}.
    jaargang:: zemper-pelbôt {C}.
    jaargetijde:: zemper-fort {C}.
    jaarlijks:: (elk jaar) zempertiy {I}.
    jaarmarkt:: (feestelijk: volksfeest) falot {C; mv= falôte} (arch).
    jaartal:: zemperas {C}; zie ook Jaartallen in .
    jaartelling:: begin van de ~: zemperas-finne {C}.
    jaarverslag:: zempermip {C} (alg soort publicatie die elk jaar verschijnt); zemperafiy {C} (jaarlijkse publicatie met de economische en financiële situatie ve bedrijf of instantie, en met de vooruitzichten voor het volgende jaar; dit is voor veel categorieën v organisaties een verplichte publicatie, die door een accountant goedgekeurd moet worden) ; »jaarbericht.
    jaarwisseling:: zemper-fôlgos {A}.
    jacht::
    1. (op dieren) ierquâ {C}.
    2. (schip) jagt {C}.
    jachtbuit:: (bestaande uit gedood klein wild als hazen/konijnen ed) kârek {S}; (bestaande uit gedode vogels) niyft {C/S}.
    jachthoorn:: zelfÿ-hôrna {C}.
    jachtterrein:: ierquâ-môliy {C}.
    jack:: (kledingstuk); »jak A.
    Jacobskruiskruid:: Jakôp-pazzozirdos {C/Srs} (L. Senecio jacobaea).
    jade:: (materiaal) jady {S}; (steen) jadyiyn {C}; van ~ gemaakt; met ~n bezet (jaden): jadya {I}.
    jaden:: (van jade gemaakt; met jade bezet) jadya {I}; ~ voorwerp: jadyiyn {C}.
    jagen:: ~ [op]: ierque {K}.
    jager:: ierquf {C}.
    jaguar:: jagârr {C} (L. Leopardus onca).
    jak::
    1. ([kort] jasje) beltkas {C}, jekk {C}.
    2. (dier) jâk {C} (L. Bos grunniens).
    jakhals:: jakâl {C} (L. Canis aureus).
    jaknikker:: (oliepomp) xorômatjen {C}.
    jaloers:: kéntupén {I}, jalors {I}; ~ zijn op iemand/iets (=benijden): jalorse armt rast/flaju {U}; ~ zijn op iemand (afgunst hebben): ef melde jalors lef rast; ef lelperre monslâ ûqu rast (id; »afgunst).
    jaloezie::
    1. (afgunst) jalorsiy {SC}.
    2. (luxaflex) aryfa {C}; (bij voorkeur in het enk:) ze zit achter de ~ën: eup feldre blef ef aryfa.
    jam:: (fruitgelei) albifan {S}; (=marmelade) šem {S}, krodal {S} (dl= Centraal-Liftka).
    Jamaica:: Jamacâ {G}.
    Jamaicaan:: Jamacâny {Cef}.
    Jamaicaans:: (bv) jamacâ {IIef}; ~e vrouw: Jamacâna {Cef}.
    jammer:: ðomâg {III}.
    jammeren:: zôcse {U}.
    jammerlijk:: (=deerlijk) derjiy {I; mv=enk}; ~ slecht: arkette-tildâ {I}.
    janken:: (=kermen) fire {U}.
    januari:: januy {Cef; rs= janute} (afk= ja of jan}.
    Jan-van-gent:: (meeuw) kolanurp {C} (L. Sula bassana).
    Japan:: Japân {G}.
    Japanner:: Japâny {Cef}.
    Japans::
    1. (zn: taal) japânos {C};
    2. (bv) japân {IIef}; ~e vrouw: Japâna {Cef}.
    japon:: (alg: =jurk) sprokto {C}; (geklede jurk) robô {C}; stijf of te strak zittende ~: fromipper {C} (pop/iro).
    jarenlang:: zempersot {I}.
    jargon:: pjôl {C}.
    jarig::
    1. (mbt geboorte) mebartiy {I}; ~ zijn: ef lelperre ef mebartof;
    2. •jarig: •-zemperiy {SX.tw > add}; drie~: dur-zemperiy; tien~: main-zemperiy; de drie 65-jarige mannen: ef dur 65-zemperiyn meraters.
    jas:: (alg: overjas/mantel) kas {C}; [kort] ~je (=jak): beltkas {C}; (met capuchon: =parka/anorak) pârka {C}; lange ~: mintokas {C}; (behorend bij trad klederdracht) litte {C}.
    jasje:: »jas.
    jasmijn:: (struik) jâsmen {C} (L. Jasminum).
    jaszak:: kaslot {C}; »zak.
    jatten:: (=pikken) lâkrâtše {K} (pop), grâtare {K} (vulg).
    Java:: Java {G}.
    Javaan:: Javano {Cef}.
    Javaans::
    1. (zn: taal) javanise {C};
    2. (bv) java {IIef}; ~e vrouw: Javana {Cef}.
    jawel:: »ja.
    jazeker:: (ja natuurlijk) fÿpÿjÿf {I}; serten siy.
    jazz:: jazz |Eng.| = šes {S}.
    je:: ~ van het (énig): gy, ta ur ân (pop); »jij; »jou; »jouw; »jullie; »men.
    jeep:: jeep |jép| = jép {C}.
    jegens:: (voor; ten aanzien van) ump {VZ} (betrekking: personen); liefde ~ iemand: rovretos ump rast; eerbied ~ zijn ouders: ef pagiyry ump sener fosies.
    jekker:: (=jak) jekk {C}.
    Jemen:: Jemen {G}.
    Jemeniet:: (man uit Jemen) Jemeno {Cef}.
    Jemenitisch:: (bv) jemen {IIef}; ~e vrouw: Jemena {Cef}.
    jenever:: genevriy {S}.
    jeneverbes:: (struik) tojunipÿ {C}; (struik/vrucht) junip {C} (L. Juniperus communis) (Spok variteit met donkerrode bessen: L. J- spocanica).
    jengelen:: (huilerig om iets dwingen) kviyle {U}.
    jeugd:: efantoiy {C; rs= efantóte}; (=jongeren) jo {C}.
    jeugdherberg:: efantoiy-sért {C} (afk= ES), efsé {C} (pop).
    jeugdig:: efantoiyfy {I}.
    jeugdigheid:: efantoiyfa {C}.
    jeuk:: kryn {C}; ~ voelen (jeuken): kryne {U}.
    jeuken:: (jeuk voelen) kryne {U}.
    jeukend:: (=jeukerig) krynet {I}.
    jeukerig:: (=jeukend) krynet {I}.
    jezelf:: »jou; »jullie A.
    jezuïet:: (mnl lid v RK kloosterorde) jesuitiy {C}.
    Jezus:: Jezus {N}; ~ nog aan toe! (Godallemachtig!: bij ongeduld/verbazing/schrik): Kriyst-stude! |kriystude| (vulg).
    jicht:: tâlka {C}.
    jij:: (pv-2enk)

    1niv {PV} pass. verbaal
    standaard-Spok
    Liftka/Brÿr     		tu
    gÿr     		tûe
    gôre     		turre
    gÿre

    (idioom) ~ ziet Petriy: tu zerfe Petriy; Petriy en ~: tu Petriy = Petriy ur tu; (als samenvatting v familieleden:) ~, de broer van Petriy: ef tu frera rifo Petriy (tu is hier een soort add); (passief:) ~ wordt geplaagd: blul vâpjelije tûe; (imperatief:) lees [~] dat boek!: trempe-tûe ef mimpit!; (verbalisatie:) ~ was het; dat was ~: ef turro; ~ bent de dief: ef zâft turre; ~, mijn zuster: kost turrelira sour; ~, mijn vroegere baas: kost turror nurp; (benadrukt:) JIJ moet helpen: ef turre, té cÿrtirât; (algemene bewering, samen met inf:) ~ bent er niet voor om zulke karweitjes op te knappen: ef nert turre beri nie sest qundrés; (arch: met object:) ~ met/en jouw vriendin: ef turre sener frinta.
    jockey:: (te paard) jockey |Eng./jôkiy| = jôkiy {C}.
    jodelen:: jodle {U; gst= jott}.
    jodin:: jeva {C}.
    jodium:: jodym {S}; van ~ gemaakt, met ~ (jodiumhoudend): jodyna {I}.
    jodiumhoudend:: jodyna {I}.
    Joegoslaaf:: Jugoslavo {Cef}.
    Joegoslavië:: Jugoslaviy {G}.
    Joegoslavisch:: (bv) jugoslaviy {IIef; mv=enk}; ~e vrouw: Jugoslava {Cef}.
    joga:: joga {C}.
    joggen:: (voor je gezondheid rennen) jôge {U}.
    johanines:: (vrw lid v RK kloosterorde) johanina {C; mv= johaninas}.
    jokkebrok:: (iemand die jokt) merfarer {C}.
    jokken:: merfare {K}; ef pjôle fesdotoje (iro).
    jol:: (boot) jôl {C}.
    jolig:: (opgewekt) móté {I}.
    jong::

    1. (zn: jong dier) kamiy {C}; de olifant heeft een ~ gekregen: ef elefânt eft kamiy pónze;
    2. (bv) (niet oud) ÿrkamÿr {I}; heel ~ (piepjong): ÿrkamÿr ðyss; niet zo ~ meer (ouder): qufaa {I; =vt v liftka}; een niet zo ~e (oudere) heer: eft qufaa merater;
    3. jong||oud: ðyss {Iid}; jong: plariy ðyss; heel erg jong; piepjong: ÿrkamÿr ðyss; een jonge man die er ouder uitziet/een oude man die er jonger uitziet: eft ðyss merater; een oude man die er jonger uitziet: eft liftkar én ðyss merater.
    jongeling:: néc {C} (arch/poe/dl= Peg).
    jongen:: hajajan {C}, 'jan {C}; (=knul/knaap) dvâf {C}, ðar {C} (arch/dl= Centraal-Berref); ~s en meisjes (ca 13-20 jaar oud): brans {Cmv}.
    jongensnaam:: hajajan-quanka {C}; vgl »voornaam B.; zie ook Jongensnamen in .
    jongeren:: (=jeugd) jo {C}.
    jongetje:: (alg) belt-'jan {C}; klein ~ (peuter): âgy {C}.
    jongstleden:: vendor {I} (afk= vd.).
    jonkheer:: ylarater {C}.
    jonkvrouw:: ylasjeus {C}.
    jood:: jeve {C}.
    joods:: jeviy {I; mv=enk}.
    Jordanees::
    1. (zn: bewoner) Jordanyjany {Cef};
    2. (bv) jordanyja {IIef}; Jordanese vrouw: Jordanyjana {Cef}.
    Jordanië:: Jordanyja {G}.
    jou:: (pv; 2enk)

    1niv {PV} {SX.vz}° pass. verbaal
    standaard-Spok
    Liftka/Brÿr     		tu
    gÿr     		•tû
    -     		tûe
    gôre     		turre
    gÿre
    ° (dl= Zuid-Liftka/Tigof/Lomky)

    2niv {PV} rs (modern) rs (arch)
      fimpt* fiympte* fimmpte*
    * ..mpt.. = |..nt..|

    (idioom) Petriy ziet ~: Petriy zerfe tu/fimpt; ik versta ~ niet: gress nert unere fimpt; (rs altijd v 2niv:) ze hebben ~ achtergelaten: óps fiympte afânole; (passief pv voor causatief:) ik laat ~ het boek lezen; ik geef ~ het boek te lezen: gress trempe-tûe ef mimpit; (gereduceerde vorm bij vz:) aan ~: óntû = ón tu; naar ~ [toe]: 'karatû = helkara tu; van ~: »jouw; (reflexief:) ~[zelf]: sen {WN; rs= senne}; (staat vóór alle determinanten en nert:) jij wast ~ niet: tu sen nert lukte; jij geeft het boek aan jezelf: tu sen kette ef mimpit; jij moppert op jezelf: tu sen siytinte; »zich.
    journaal:: (nieuws op TV/radio) kletertiyns {Cmv}.
    journalist:: kleterkett {Crs}.
    journalistiek:: kleterketter {C}.
    jouw:: (bz)

    1. (2enk-fam) (alg) vilt {BZ}; (reflexief) sener {BZ} (met [deel v] zinskern als antecedent); ik lees ~ boek: gress trempe vilt mimpit; jij leest ~ boek: tu trempe sener mimpit; jij moet thuis blijven omdat ~ moeder ziek is: tu tintât fesért, janof sener sientur kinure;
    2. (nominalisatie) (alg) viltiy {Cef; mv=enk}; (reflexief) seniy {Cef; mv=enk}; de/het ~e; die/dat van jou: ef viltiy; ef seniy; mijn boeken en de ~e: kost mimpits ur ef viltiy; ik lees mijn boek en jij leest het ~e: gress trempe sener mimpit ur tu paine ef seniy; jij denkt er het ~e van: tu miype ef seniy;
    3. (samentrekking) ~ ene: vilt ére = vilté {BZ}; (als slechts 1 exemplaar bedoeld wordt ve lichaamsdeel/orgaan/kledingstuk waarvan we er meer dan 1 bezitten:) hij knijpt in ~ [ene] arm: do chiype armt vilt ére milâ = ... armt vilté milâ.
    jouwen:: tigte {K}; het ~ (gejouw): tigtos {C}.
    jouzelf:: »jou.
    joviaal:: nefitét {I}.
    jubelen:: rôsele {U}.
    jubelkreet:: kennamyna {Crs}.
    jubilaris:: jubilémer {C}.
    jubileum:: jubilém {C}.
    Judas:: Judâs {N}.
    Judasboom:: cersiy {C} (L. Cercis siliquastrum).
    Judasoor:: (paddestoel) Judâs-fe {C; mv= --fa} (L. Auricularia auricula-judae).
    judo:: klimmâ {C}; (oorspr bep soort worstelen).
    juffrouw:: (school-/winkeljuffrouw: als beroep) plurrs {C}; (aanspreektitel: in winkel/restaurant) plurstitar {C}.
    juichen:: ijerche {U}, vereste {U}; juich niet te vroeg: (sprkw) eft pratelira karé strâ mešana.
    juist::
    1. (bv) (=waar) trufô {I}; ~ zijn: trufôe {U}; (=in orde) quâf {I}; (=precies) bloirâ {I};
    2. (bw) (=net) ÿrô {III}; (=pal/precies) neryt {III}; ~ voor de deur: neryt furt ef argerat;
    3. ~ als (op het moment dat): kymentos {VG} (gelijktijdigheid); ik zit in bad, ~ als de telefoon gaat: gress feldre fes ef wik, kymentos ef telefonos rupke;
    4. ~ willen (aanstalten maken): âtemelira beri; hij wil ~ weggaan: do âtemelira beri ÿrba'eke;
    5. (uitgerekend: de gemaakte keus is opmerkelijk of ligt het minst voor de hand) ... wân cošelira fitaju; ik begrijp niet waarom Elsa nou ~/uitgerekend fagotles wil hebben: gress nert unere, mitulanis Elsa lelperravy basunn-belastos wân cošelira fitaju; Petriy vertrekt juist/uitgerekend morgen: Petriy prate mas wân cošelira fitaju;
    6. juist||onjuist: hytâc {Iid}; de juiste beslissing: ef hytâc faledos lef uss; zijn antwoord is juist: ef hytâc vertaros melde ort do.
    juistheid:: juistheid||onjuistheid: hytâciy {Aid; mv=enk}; beslissen over de juistheid: ef falede armt ki ef hytâciy, sem coðare tu-vrôk; de juistheid van zijn handelen: ef hytâciy rifo groft eftarselira paine-vrôk.
    juk:: jûk {C; mv= jûky}.
    jukbeen:: halin {C}.
    juli:: jul {Cef} (afk= jl).
    Julia:: Juliy {N}; »Romeo.
    jullie::
    1. (pv-2mv)

      1niv {PV} {SX.vz}° pass. verbaal
      standaard-Spok
      Liftka/Brÿr       		tu
      gÿr       		•tû
      -       		tûe
      gôre       		turane
      gÿrane
      ° (dl= Zuid-Liftka/Tigof/Lomky)

      2niv {PV} rs (modern) rs (arch)
        kirnem kiyrnemm kirnemm

      (idioom) ~ zien Petriy: tu zerfe Petriy; Petriy en ~: tu Petriy = Petriy ur tu; (als samenvatting v familieleden:) ~, de broers van Petriy: ef tu freras rifo Petriy (tu is hier een soort add); Petriy ziet ~: Petriy zerfe tu/kirnem; wij danken ~ voor je brief: kirro misse kirnem frópjÿ gert letra; (rs altijd v 2niv:) wij hebben ~ achtergelaten: kirro kiyrnemm afânole; (passief:) ~ worden geplaagd: blul vâpjelije tûe; (imperatief:) lezen ~ dat boek!; lees[t] dat boek!: trempe-tûe ef mimpit!; (causatief:) Jân laat ~ het boek lezen: Jân trempe-tûe ef mimpit; (verbalisatie:) ~ waren het; dat waren ~: ef turano; ~ zijn de dieven: ef zâfts turane; ~, mijn zusters: kost turanelira sour; ~, mijn vroegere bazen: kost turanor nurps; (benadrukt:) JULLIE moeten helpen: ef turane, té cÿrtirât (enk!); (algemene bewering, samen met inf:) ~ zijn er niet voor om zulke karweitjes op te knappen: ef nert turane beri nie sest qundrés; (arch: met object:) ~ met/en je vriendinnen: ef turane sener frintÿ; (gereduceerde vorm bij vz:) aan ~: óntû = ón tu; naar ~ [toe]: 'karatû = helkara tu; van ~: »jullie B; (reflexief:) ~ [zelf]: sena {WN; rs= senae}; (staat vóór alle determinanten en nert:) jullie wassen ~ niet: tu sena nert lukte; jullie geven het boek aan jezelf: tu sena kette ef mimpit; jullie mopperen op jezelf: tu sena siytinte; »zich.

    2. (bz)
      1. (2mv-fam) (alg) gert {BZ}; (reflexief) sener {BZ}, seners {BZ} (arch) (met [deel v] zinskern als antecedent); ik lees ~ boek: gress trempe gert mimpit; jullie lezen ~ boeken: tu trempe sener mimpits; jullie moeten thuis blijven omdat ~ moeder ziek is: tu tintûs fesért, janof sener sientur kinure;
      2. (nominalisatie) (alg) gerreiy {Cef; mv=enk}; (reflexief) seniy {Cef; mv=enk}, sensiy {Cef; mv=enk} (arch); die/dat van ~: ef gerreiy; ef seniy; onze boeken en die van ~: kult mimpits ur ef gerreiy; wij lezen ons boek en jullie lezen dat/die van ~: kirro trempe sener mimpit ur tu paine ef seniy; jullie denken er het jouwe van: tu miype ef seniy;
      3. (samentrekking) ~ ene: gert ére = gerté {BZ}; (als slechts 1 exemplaar bedoeld wordt ve lichaamsdeel/orgaan/kledingstuk waarvan we er meer dan 1 bezitten:) hij knijpt in ~ [ene] arm: do chiype armt gert ére milâs (mv!) = ... armt gerté milâs (mv!).
    juni:: jûn {Cef} (afk= jn).
    junk:: jûnk {C}.
    junta:: junta {C}.
    Jupiter:: Jupiter {N}.
    juridisch:: juridise {I}.
    jurist:: (=rechtsgeleerde) inécher {C}, rigter {C}.
    jurk:: sprokto {C}; (deftig: =japon) robô {C}; stijf of te strak zittende ~: fromipper {C} (pop/iro).
    jury:: (rechtskundig) juros {C}; (bij quiz ed) tofaléttÿ {C}.
    jus:: (=saus) râns {C}; kunstmatige ~ (bruine saus met maggi-aroma): soss {S}.
    justitie:: justišo {C}; zie ook Justitie in .
    jute:: jutiy {S}.
    juweel:: yflotiyn {C}.
    juwelier:: yfloniner {C}.

TOP

© (2000) Rolandt Tweehuysen, Kimswerd, the Netherlands