Woordenboek
Spokaans-Nederlands | Nederlands-Spokaans

SpokaansNederlands     A B C D E F G H I J K L M N O P Q R S T U V W X Y Z

 

NederlandsSpokaans     A B C D E F G H I J K L M N O P Q R S T U V W X Y Z
 

ja::

  1. {VZ}; jen
    1. (plaats) tussen, te midden van (globaal tussen meer dan 2 zaken of globale plek op grotere afstand tussen 2 zaken); ef c lelde ~ ef pepln: de eik groeit tussen (te midden van) de populieren; kaf ef mirra ~ ef ten zecesz eft hurt enn eft hpyja-csalo tunde: op de weg tussen de twee dorpen heeft een hond een schaapskudde aangevallen; X ~ ef Prusots (afk= X jf Prusots = X j/e Prusots): (plaatsnaam; lett: X tussen de Rivieren);
    2. (betrekking) onder, tussen, te midden van; ef gmafaos ~ ef querdo enmt stats: de ontspanning tussen de verschillende vijandige staten; ef quivrch ~ ef rmers: de ontevredenheid onder de arbeiders; van ... tot ...; per ... (ja gevolgd door meervoudig zn ZONDER lw); ef nys querdoe ~ lurfels; de prijzen verschillen per restaurant (van restaurant tot restaurant);
    3. (richting) van ... tot ... (ja gevolgd door meervoudig zn ZONDER lw); ef agrn jumpetece ~ vilduls: de eekhoorn springt van boom tot boom (vgl) ef agrn jumpetece ~ ef vilduls: de eekhoorn springt tussen de bomen [rond];
    4. (tijd) tussen; ~ 1990 ~ 2010: tussen 1990 en 2010 (de genoemde jaartallen worden meegerekend, want eigenlijk wordt er bedoeld: tussen 1 januari 1990 en 31 december 2010); ~ ef terrats: elke nacht (lett: tussen de dagen); ~ ef kls: elke dag (lett: tussen de nachten); van ... tot ... (ja gevolgd door meervoudig zn ZONDER lw); ~ terrats: van dag tot dag; er gaat geen dag voorbij of; ~ zurtarrs: van uur tot uur; ~ mitarrs: van minuut tot minuut.

  2. {afk} januy.

ja:: {PX.ww > ww} (nieuwe ww'n) tussen; ja; ja-.

jabr:: {C; mv= ~a of ~s} koning; qun ef ~: in naam van de koning (een van de twee manieren waarop een rechtspraak kan plaatsvinden: de verdachte erkent het koninklijk gezag en kan evtl tot 2x in hoger beroep en 1x in cassatie gaan; (kglanm); (sprkw) ef ~ kmpae: daar gaat een dominee voorbij (wordt gezegd als er in een gesprek een plotselinge stilte valt. Iemand uit het gezelschap zal dan meestal toevoegen: ... ur melde pstiy: ... en hij heeft berouw); (jabr en verwante woorden worden niet gebruikt voor het koninklijk huis in Spok: zie hiervoor kindis en verwante termen; kindis); (mv jabra refereert aan overleden koningen [en koninginnen]; mv jabrs aan [voormalige] koningen [en koninginnen] die nog in leven zijn, of van wie er nog minstens n in leven is) ef nelandes ~s: de Nederlandse koningen [en koninginnen] (want er zijn er (althans in 2017) nog drie in leven: Beatrix (voormalig), Willem-Alexander en Mxima); ef frakas ~a: de Franse koningen [en koninginnen] (historisch gezien); ef sveden ~a l pr 18: de Zweedse koningen [en koninginnen] uit de 18e eeuw; Qun ef Jabr.

Jabr:: {F}.

jabra:: {mv} jabr.

Jabr-ager:: {N} (badstrand; gemeente Berezze); .

Jabr Alasonur:: {N} (titel dichtwerk); .

jabr-le:: {C} Douglasspar (L. Pseudotsuga menziesii).

jabr-ferre:: {C/S} koningsvaren (L. Osmunda regalis).

jabrina:: {C; mv= ~s} koningin (ook bijen).

Jabrina-lirrotiy:: {W} .

Jabrina-mirra:: {W} .

jabr-krpiy:: {C} harder (vis) (in Spok vrnl diklipharder (L. Chelon labrosus)).

Jabr-korda:: {N} (Erg kerk uit 1621 te Kosr); .

Jabr-korda-lirrotiy:: {W} .

Jabr-lirrotiy:: {W} .

Jabr-mindistiy:: {N} (statig hotel in Drufpl aan het Krea-meer); ; (DOM 156).

Jabr-mirra:: {W} .

Jabr-Nurp:: {N} "Koningshoofd" (Bergparel-hotel in Acaratsa); .

Jabr-plep:: {W} .

Jabr-poentel:: {N} (tankstation langs de M47; gemeente Zumela); .

Jabr-pyr:: {N} (pier bij Berezze); .

jabrsrt:: {C} koningshuis (buiten Spok).

jabrstat:: {C} koninkrijk.

Jabrstat:: {N} "Koninkrijk" (bar bij het hotel Jabr-mindistiy in Drufpl); .

jabrt:: {I} koninklijk.

Jabrt:: {F}.

Jabrt Benc:: {N} (afk= JB) "Koninklijke Bank" (bank te Hirdo); .

Jabrt Slapelsat:: {N} "Koninklijk Bed" (wildrestaurant in Br); .

Jabr-weg:: {W} .

jb:: {S} pluimstaartmos (donkerrode variant (L. Rhytidiadelphus sanguineus)).

jaber:: {A; mv=enk} hooghartigheid.

jabie:: {K} aanraken, beroeren.

jabincare:: {U} toegestaan zijn.

jabince:: {K} toestemmen, veroorloven, toestaan; ef ~ lef di-probaros: oogluikend toestaan.

jabince-hor:: {C} toelatingsnummer (dat aangeeft dat een bedrijf (bijv reisbureau) toestemming heeft om bepaalde werkzaamheden te verrichten, of dat een product (bijv medicijn) op de markt gebracht mag worden).

jabinciy:: {I} bevoegd.

jabincos:: {A} vergunning, toestemming, verlof.

jabincos-spkln:: {C} vergunninghouder (bijv iemand die een parkeervergunning heeft).

jabink:: {SC} toestemming; luft ~ pai (vz-uitdr): met toestemming van.

jabiy:: {I; [mv=enk]} hooghartig.

JACESA:: {N} (particulier railvervoerbedrijf); .

jchte:: {K} raden naar.

jchte-p:: {I} raadselachtig.

jchtos:: {C} raadsel; gress melde st ef jchtsta: ik sta voor een raadsel.

jaciare:: {K} heersen over.

jacie:: {U} heersen.

jacie-armt:: {E} overheersen.

jacier:: {C} heerser (alg).

jacier-velp:: {I} heersersloos (vooral mbt de twee tijdperken in de Spok geschiedenis toen er staatshoofden ontbraken); Jacier-velp Fortiyn.

Jacier-velp Fortiyn:: {N} "Heersersloze Tijdperk" (begrip uit de Spok geschiedenis).

jacikinn:: {I} heerszuchtig.

jacios-armt:: {A} overheersing.

jacispiratso:: {C} heerschappij.

jacjole:: {K} ~ fes: insluiten tussen (twee of meer personen/zaken); ef dur pips ~ do: de drie politieagenten sluiten hem in.

jadk::

  1. {ZV; enk; gnp= ~er of (spr) jader; rs= ~k} iedereen, een ieder; do co'ifche ~k: hij negeert iedereen; gress nert crstlec ~er/jader mntyos: ik kan me niet ieders probleem aantrekken; blul perke beri scriftelije ~er tx-frmeler: ieders belastingformulier moet ingevuld worden; iedereen moet zijn belastingformulier invullen.
  2. {OV}
    1. {enk-concr} elk, ieder; fes ~ arbe cradef rozas clajote ral: in elke tuin bloeien nu alle rozen; ~ zemper: elk jaar; ~ miskof: elke nacht;
    2. (= cradef) {mv-semc/abstr; stoff} elk, ieder, al het; gress melde qu ~ miyros: ik ben tegen iedere/elke dwang; ef z ~ pleko smlme-tij: de zee heeft al het zand weggespoeld; cradef.

jadker:: {gnp} jadk.

jadkk:: {rs} jadk.

jader:: {gnp} jadk.

jao:: {C} zenuw; opast rifo ~: zenuwstelsel.

jady:: {S} jade (materiaal).

jadya:: {I} jaden, van jade gemaakt; met jaden bezet.

jadyiyn:: {C} jade (steen); voorwerp van jade.

Jady-mirra:: {W} .

Ja Ef Boerts:: {W} .

jafarte:: {U} bemiddelen.

jafarter:: {C} tussenpersoon, bemiddelaar.

jafartos:: {A} bemiddeling.

jafayst:: {I} onbetekenend, nietig.

jafeste:: {U} converseren.

jafestos:: {C} conversatie.

jafol:: {C} makelaar, tussenpersoon.

Ja Frk ur Teta:: {N} (arkdomenn bij Teta; district Neze); .

jafrenvu:: {C} middelsoort, tussensoort.

jft:: {C} vete.

jag:: {I} (lett) schuin, scheef; (fig) weerbarstig, dwars; lutt ur ~: schots en scheef; ef obiyre rst lo ~: iemand in het ongelijk stellen.

jg:: {S} droesem.

jagrr:: {C} jaguar (L. Leopardus onca).

jager:: {C} (diagonale balk in een vakwerkconstructie); jag.

jager-uza:: {C; mv= ..-z} (twee kruiselings gemonteerde diagonale balken in een vakwerkconstructie); jager.

jager-z:: {mv} jager-uza.

Jag Korda-lirrotiy:: {W} .

jag-lnt:: {C} schuine streep (/).

jag-nst:: {C} zweihaak (om een niet-rechte hoek over te zetten).

Ja Gralkrich ur Kitia:: {N} (afk= JaGuK) (gemeentelijk vervoerbedrijf v Gralkrich); .

jagre:: {E; gst= ~t} schipperen (geven en nemen).

jagret:: {gst} jagre.

jagrus:: {C} (bouwvakkersterm voor jager-uza).

jagruza:: {C} (bouwvakkersterm voor jager-uza).

jagt:: {C} jacht (schip).

JaGuK:: {afk} Ja Gralkrich ur Kitia.

jag-wna:: {C} noordoosten; fes ~ (afk= f/jw): in het noordoosten; ten noordoosten van; A melde rifo B fes ~: A ligt ten noordoosten van B.

Ja Gr ur Onent:: {N} (arkdomenn bij Gr; district Jelafo); .

Jajes::

  1. {F}.
  2. {G} (stad in Jelafo).

Jajes-helmy:: {G} (grottencomplex bij het gehucht Heness; gemeente Jajes); .

jak:: {C} are (100 m).

Jak:: {J} Jack, Jacob.

jk:: {C} jak (dier) (L. Bos grunniens).

jk:: {SX.vz} (gereduceerde vorm v jadk; dl= Zuid-Liftka/Tigof/Lomky) (bijv) njk = n jadk: aan iedereen; jadk.

jakl:: {C} jakhals (L. Canis aureus).

Jakl-mirra:: {W} .

jakm:: {C} veld, vlakte.

Jakm:: {W} .

jakm-gt:: {C} veldzuring (L. Rumex acetosa).

Jakm-skn:: {W} .

jakm-dufja-helt:: {S} kleine wolfsmelk (L. Euphorbia exigua).

Jakmfrest:: {G} (dorp; gemeente Holare).

jakm-fors:: {C} hei-kikker (L. Rana arvalis).

jakm-hster-kles:: {S} veldbeemdgras (L. Poa pratensis).

jakmkiy:: {C} veldheer.

jakm-knzor:: {C} veelbloemige Salomonszegel (L. Polygonatum multiflorum).

jakm-kvipp:: {C} graspieper (L. Anthus pratensis).

jakm-kyfaf:: {C} Spaanse aak (esdoorn) (L. Acer campestre).

jakm-lkmtiy:: |kMt| {C; rs= ~t} kneu (soort vink (L. Acanthis cannabina).

jakm-lkmtiyt:: |kMt| {rs} jakm-lkmtiy.

Jakm-lirrotiy:: {W} .

jakm-nes-rt:: {C} veldspitsmuis (L. Crocidura leucodon).

jakm-ojel:: {C} velduil (L. Asio flammeus).

Jakm-pt:: {W} .

Jakm-plep:: {W} .

jakm-plfer:: {C} Deense hokjespeul (plant) (L. Astragalus danicus).

Jakm-plyt:: {W} .

Jakmprusot:: {G} (dorp; gemeente Holare).

jakm-salviy:: {S} veldsalie (L. Salvia pratensis).

Jakmseert-weg:: {W} .

jakm-veronica:: {C/S} veld-ereprijs (L. Veronica arvensis).

jakm-vycc:: {S} veldlathyrus (L. Lathyrus pratensis).

Jakm-weg:: {W} .

jakm-yneler:: {C} grote engelwortel (L. Angelica archangelica).

jakar:: {C} oppervlak (ihb vd aarde, zee, stuk grond ed).

jakars:: {C} oppervlakte (ihb: grootte v iets).

jakarsiy:: {I} oppervlakkig.

jakila:: {IIef} Italiaans (bv).

Jakila::

  1. {G} Itali.
  2. {N} (restaurant in Hirdo); .

Jakila-ells:: {C} hartbladige els (L. Alnus cordata).

Jakila-mirra:: {W} .

Jakilana:: {Cef} Italiaanse vrouw.

jakilnda:: {C} Italiaans (taal).

Jakilany:: {Cef} Italiaan.

Jakila-prc:: {W} (stadswijk in Hirdo); .

Jakiy:: {G} (rivier van Ziffon-gebergte naar Zverosta-kust); ; (DOM 158/174).

Jakiy-fonis:: {G} (inham; monding vd Jakiy in Tosiy); .

Jakiy-grg:: {G} (ravijn in het Ziffon-gebergte); .

Jakiy-wlj-weg:: {W} .

Jkly:: {M}.

Jakp-flyddere:: {C} sint-jacobsvlinder (L. Tyria jacobaeae).

Jakp-pazzozirdos:: {C/Srs} Jacobskruiskruid (L. Senecio jacobaea).

Jakorsa:: {F}.

jakrose:: {K} oversteken (v weg, brug).

jakrosos:: {C} het oversteken; oversteekplaats, zebrapad.

Jakutiy:: {G} Jakoeti.

Jky:: {M}.

jalardos:: {C} middageten, lunch.

Jlba:: {F}.

Jlba Holiy:: {F}.

jlo::

  1. {Sef} hoorn (materiaal).
  2. {I} hoornen, van hoorn gemaakt.

jale:: {K} offeren.

jalfuf:: {SCid} verdriet||blijdschap; ~ furt ef griyt-blerr = Neefts-~: verdriet; ~ lef eft kir zps = glado-~: blijdschap.

jalfuve:: {Kid} verdrieten||verblijden; ef ~ lef ef griyt-blerr: verdrieten; ef ~ lef eft kir zps: verblijden.

jall:: {C} (pop) bajes, bak, gevangenis.

jaloif:: {gst} jalo'ife.

jalo'ife:: {U; gst= jaloif} voorwaarden stellen.

jalo'ifelira:: {I} onder bepaalde voorwaarden; ps piltt ef ~ eksm: ze mogen het examen onder bepaalde voorwaarden afleggen.

jalo'ifos:: {A} het stellen van voorwaarden.

jalors:: {I} jaloers; ef melde ~ lef: jaloers zijn op.

jalorse:: {U} ~ armt: benijden; jaloers zijn op.

jalorsiy:: {SC} jaloezie.

jalos:: {C} offer.

jlp:: {C} hoen[der] (alg); frumbiyl ~: korhoen (L. Lyrurus tetrix).

jlt:: {C} overlast, hinder.

jamac:: {IIef} Jamaicaans (bv).

Jamac:: {G} Jamaica.

Jamacna:: {Cef} Jamaicaanse vrouw.

Jamacny:: {Cef} Jamaicaan.

James:: {J} (Eng).

jami:: {I} (dl= Tigof/Lomky/Garos) als de gelegenheid zich voordoet; eventueel; kult ~ zirrot: onze eventuele vakantie; de vakantie die we zullen nemen zodra we de gelegenheid hebben; ami.

Jamin Jastaf:: |regelm./jaminnastaf| {N} (vrw personificatie vd Liefde); .

Jamin Jastaf-mirra:: |jaminnastaf-| {W} .

Jamin Jastaf-plep:: |jaminnastaf-| {W} .

Jamin Jastaf-seert:: |jaminnastaf-| {N} "Jamin Jastaf-huis" (museum in Amahagge); .

jamta:: {C} heideanjer (L. Dianthus deltoides).

jan:: {afk} januy.

'jan:: {C} jongen; hajajan.

Jan:: {J} (Ned).

Jn:: {J} Jan.

Jnaler:: {F}.

Jnder:: {J}.

jndra:: {C} blazoen, vaandel.

Jndra::

  1. {J}.
  2. {N} (importbedrijf v lederwaren in Hirdo); .

Jndra Jules-pnt:: {N} (grote brug in de M8, over de Krappa); .

Janes:: {J} Johannes.

Jnes::

  1. {J} Johannes (ook bijbel).
  2. {N} (uitgeverij in Lassos); .

Jnes-Bavn-Ofenhefer-mirra:: {W} .

Jnes ef Hiye:: {N} (voormalige popgroep); .

Jnes fes ef Ses:: {G} (dorp; gemeente Zrf).

Jnes Hurterg:: {N} (Bergparel-B&B in Crobela); .

Jnes-krutt:: {C/S} Sint-Janskruid (L. Hypericum perforatum).

Jnes-mirra:: {W} .

Janes Rifo Ef Vildul-Segt:: {N} (grote zaak voor audiovisuele en huishoudelijke apparatuur in Hirdo); .

jng:: |jŋ/jn| {C} yang; jiyn ur ~: yin en yang.

Janis:: {J} Johannes.

Jnndera:: {M}.

Jannen::

  1. {G} (stad in Ales).
  2. {W} (buurtschap); .

Jannen-covent:: {N} (Erg klooster; gemeente Kerans-srt); .

Jannen-klemk:: {N} (klemk; gemeente Grlab); .

janof:: {VG} (reden/oorzaak) omdat, doordat, daar, aangezien; gress tinde fesrt, ~ gress rmt velk pert: ik blijf thuis omdat ik nog veel moet werken; ef mirras melde glal, ~ ef cryra: de straten zijn glad, doordat het gevroren heeft; (als een bijzin met janof vooraan staat, kan het soms ook met "als" vertaald worden); ~ kirro linne 25 herco, ef melde eft nerikariy: als we 25 herco vragen, is dat een koopje.

Janos:: {J}.

Jans:: {N} (een vd "betere" restaurants in Minde); .

Jans-greel:: {N} (doorwaadbare plaats in de Lassos); .

Janos-Kerfes:: {J}.

Jnpyt:: {J} Jean-Pierre.

Jnpyt Crwnn-mirra:: {W} .

Jnpyt Crwnn-terf:: {W} .

jans:: {C} (afk= ;) (Spok lengtemaat: 1 jans = 1; = 3,4827 meter); .

Jansen:: {F}.

Jnsen:: {F}.

Jnt:: {J} Jan.

Janus:: {N} (bouwmarktketen); .

janute:: {rs} januy.

januy:: {Cef; rs= janute} (afk= ja of jan) januari.

Januy-pt:: {W} .

japaine:: {K} invoegen (vel papier, woord ed); schetsen (met woorden).

japainos:: {C} invoeging (v vel papier, woord ed); schets (met woorden).

japn:: {IIef} Japans (bv).

Japn:: {G} Japan.

Japna:: {Cef} Japanse vrouw.

japnos:: {C} Japans (taal).

Japn-tfiy:: {C} Japanse ceder (L. Cryptomeria japonica).

Japny:: {Cef} Japanner.

Ja Pluf ur Zelze:: {N} (voormalig arkdomenn; sinds 1961 beschermd natuurgebied met een safaripark; gemeente Zelzakiy); .

Japriy-Kents:: {G} (Erg commune; gemeente Leeserf); .

Jque:: {F}.

Jaquiy-vjadk:: {N} (viaduct in de M8; gemeente Laben); .

Jarskiy:: {J}.

jrde:: {K} lonen.

jrdiy:: {C} bedrijvigheid.

jrdos:: {C} iets wat loont.

jarebbetiyn:: {C} entrecote, tussenribstuk.

Jareuc:: {G} (stad in Flenazjekk).

Jareuc-fartos:: {C} (vierdaagse wandeltocht tussen Jareuc en Manes-Toniys en terug; totaal ca 100 km; start is elke 2e zondag in juli; (vgl Vierdaage in Nijmegen); .

jrf:: {C} lintworm.

jrfer:: {C} (persoon) schobbejak, schooier, schurk, schoft; (vleermuis) laatvlieger (L. Eptesicus serotinus).

jarmje:: {U; gst= jarmt} zweefvliegen.

Jarmje-arr-pt:: {W} .

jarmt:: {gst} jarmje.

jarre:: {U} zweven.

jarrelira:: {I} onoplettend.

jarre-minkr:: {U} verdrijven (v onweersbui).

jarrer:: {I} zweverig.

jarros:: {C} gezweef, het zweven; zweefvlucht.

jrt:: {I} blindelings, onbezonnen, onbedachtzaam.

jrter:: {C} onbezonnen persoon, iemand die blindelings te werk gaat.

jrtos:: {C} onbezonnen daad.

jarumpstj:: |jarumst| {C} tussenruimte; wijdte.

jarutre:: {E; gst= jarutt} speling hebben.

jarutros:: {C} speling, tussenruimte.

jarutt:: {gst} jarutre.

jsmen:: {C} jasmijn[struik] (L. Jasminum).

Jsmen-plep:: {W} .

jsp:: {C} choke (v carburateur).

jspatjen:: {C} brandweerman, spuitgast.

jspe:: {K} spuiten.

jspe-fes:: {K} inspuiten.

jspe-liskos:: {C; mv= ~z} spuitfles.

jsper:: {C} spuit.

jsperfute:: {K} spuiten (met verf); (= jspe + verfute).

jspos:: {C} gespuit.

Jastaf:: {F/J/M}.

Jastaf-cnp:: {C} lenteklokje; Jamin Jastaf.

jastebe:: {C} tussenstap, tussenfase.

jstep:: {S} mosterd.

Jstep-fresta:: {G} (bos; gemeente Areo); .

jstepjlera:: {C; mv= ..pjler} (vrw) kwebbelkous.

jstep-krutt:: {C/S} blakker ~: witte mosterd (plant) (L. Sinapis alba); doffiy ~: zwarte mosterd (plant) (L. Brassica nigra); miterus ~: herik, hederik (L. Sinapis arvensis).

jstep-marsiy:: {I} mosterdkleurig, mosterdgeel.

Jstep-plkom:: {N} (spoorwegtunnel bij Areo); .

Jstiy:: {F/M}.

jasug:: {C} (vogel) ganzerik, gent, gans (mnl); zwaan (mnl); (pej) dik en zweterig persoon.

jasrtor:: {I} tussengelegen.

jatariy:: {C} tolk, vertaler.

jater:: {I} ingeklemd; aan beide kanten omgeven; ertussen.

Jateuvi:: {F}.

Ja Tramme ur Cexiy:: {N} (voormalig arkdomenn; gemeente Polefi-Jarilo); .

Ja Trendon ur Blort:: {N} (afk= JTB) (interlokale tramwegmaatschappij, hoofdkantoor in Trendon); .

Ja Tren ur Manes-Toniys:: {N} (arkdomenn bij Tren; district Litii); .

Jtry-agens:: {Gmv} (landbouwgebied; gemeente Toleo); .

Jattesne:: {G} (dorp; gemeente Cerobiy).

jatty::

  1. {C} glas bronwater.
  2. {S} bronwater (genoemd naar Jatty in Lafter-gebergte, maar alg gebruikt voor ELK water uit een bron).

Jatty::

  1. {G} (hoofdstad v Kina).
  2. {G} (stad in Ziyp); (DOM 54).
  3. {G} (riviertje van Lafter-gebergte naar de Belt-Trendon); .
  4. {N} (mineraalwatermerk); ; (DOM 93).

Jatty-belt:: {G} (dorp; gemeente Jek).

Jatty-Berref:: {N} (station).

Jatty-hupster:: {G} (dorp; gemeente Jatty, district Ziyp).

Jatty-kl:: {G} (bergpas in Lafter-gebergte; 549 m hoog); ; (DOM 54).

Jatty-liskosos TC:: {N} (bottelarij voor mineraalwater in Jatty (BF)); .

Jatty-Lomky:: {N} (station).

Jatty-Loriys-mirra:: {N} (station).

Jatty-ros:: {N} (uitgeverij in Jatty (BF)); .

jaufire:: {K} invoegen tussen (auto in verkeer).

jaufire-sn:: {C} invoegsein (spoorwegen).

jaufiros:: {C} invoeging, het invoegen; invoegmanoeuvre (v auto).

jge:: {U} misgaan, verkeerd gaan; verkeerd aflopen.

java:: {IIef} Javaans (bv).

Java:: {G} Java.

Javana:: {Cef} Javaanse vrouw.

javanise:: {C} Javaans (taal).

Javano:: {Cef} Javaan.

Javes-skn:: {W} .

Javes-mirra:: {W} .

Javes-mliy:: {G} (oude mliy (nu wijnbouwgebied) in district Flp, tussen Asjetto en Noniy); ; Monet.

Javes-mliy-weg:: {W} .

Javes-seert:: {N} (museum voor moderne kunst in Asjetto); ; (DOM 26).

Javildul:: {G} (dorp; gemeente Abenato).

javildule::

  1. {K} (lett/fig) verschansen.
  2. {U} ~ ja: (fig) zich verschansen achter.

javildulos:: {C} (lett/fig) verschansing.

Javln:: {J}.

Javln Dirr-lirrotiy:: {W} .

Javln Olevy-Centec:: {N} (rederij, hoofdkantoor in Edprof); .

javobaros:: {C} tussenvorm.

Ja chis ur Melbeck:: {N} (voormalig arkdomenn; gemeenten Ef chis en Eterctiy-srt); .

jazar:: {I} romig (saus ed: met room of boter bereid).

jazaru:: {S} roomsaus.

Jazaru-maklu:: {G} (moerasachtige inham in Amahagge); .

Jazaru-maklu-weg:: {W} .

Jazaru-plep:: {W} .

jazy:: {III} inderdaad, werkelijk, echt, eigenlijk, eens, toch wel (toegeving); nu (vergoelijkend, afzwakkend); wel (vaststelling); tu paine ~ kluft?: wat doe je nou?; do perke beri melde ~ ef njoratjen: hij moet de moordenaar wel zijn (conclusie op basis v feiten); ~ kva: ooit wel eens.

jazz:: |Eng.| (= es) {S} jazz[muziek].

JB:: {afk} Jabrt Benc.

je:: {C} (naam vd letter J).

je:: {SX.add > ww} (verbalisatie v rs add) te ... zijn; (bijv) tuffesta/tuffestae/tuffestaje: openlijk/te openlijk/te openlijk zijn; pleko/plekoiy/plekote/plekoiyje: zand/rul/te rul/te rul zijn.

Jean-Jacques:: {J} (Fra).

Jean-Marie:: {J} (Fra).

Jeanpaul:: {J} (Fra).

Jean-Paul:: {J} (Fra).

Jeanpaul-Kents:: {G} (woongemeenschap; gemeente Gret); .

jeans:: |Eng.| {C; mv= ~es} spijkerbroek.

jeanses:: {mv} jeans.

J.E.C.:: {N} (discotheek in Jatty (BF)); .

Jecafa:: {N} (fabriek v aardappelproducten in Jejoa); .

jec:: {C} snoek (L. Esox lucius); eft mes ~: een buitenkansje.

Jec-mirra:: {W} .

Jec-seerts:: {W} (buurtschap); .

Jedenfals::

  1. {G} (stad in Ales).
  2. {G} (landmachtbasis); .
  3. {N} (klein vliegveld; gemeente Jedenfals); .

Jeden-fini-weg:: {W} .

Jedenhagge-Kents:: {G} (Erg commune; gemeente Jedenfals); hagge; .

Jeden-rende:: {W} .

jeiy:: {C} touw.

jeiye:: {U} (lett/fig) touwtrekken.

jeiyos:: {C} (lett/fig) het touwtrekken.

jeiyrif:: {C} touwslager.

jeo:: {C} decor.

Jeecndalo:: {N} (camping); .

Jeely::

  1. {F/M}.
  2. {N} (een in vele sagen terugkerend meisje dat door een bloemenweide huppelt, waarbij zij een stukje boven de grond kan zweven om de bloemen niet behoeven te vertrappen); ~ex ef flyddere: gewoon blauwtje (vlinder) (L. Polyommatus icarus); .

jeep:: |jp| (= jp) {C} jeep.

Jeerf:: {G} (dorp; gemeente Aneta).

Jeerf-kl:: {G} (bergpas in Ziffon-gebergte; 805 m hoog); .

Jeers:: {F}.

Jefaliy-Kents:: {G} (Erg commune; gemeente Kneno); .

jft:: {I} noodlottig, fataal, funest.

jftiy:: {A; mv=enk} [nood]lot; slag, ramp.

jegaches::

  1. {Cef} rommel, troep.
  2. {I} zinloos.

jeglazor:: {C} stok; zor.

jejare:: {U} ~ beri/den: verplicht zijn om.

jeji:: {C} bankbiljet; eft amain-~: een bankbiljet van 10 herco; .

Jejoa:: {G} (stad in Munt).

Jejoa-Prusot:: {N} (kasteelrune bij Tenk; gemeente Jejoa); ; (DOM 46).

Jejoa-Prusot-mirra:: {W} .

jejn:: {I} schraal, karig.

jejniy:: {A; mv=enk} schraalheid, karigheid.

jek:: {C} golf.

Jek:: {G} (stad in Bloi); (DOM 137/141).

jeklbos:: {A} trend, stroming, tendens.

jeke:: {U} golven.

jek-flndoro:: {C} (afk= JF) golflengte.

jekk:: {C} jak, jack, jekker.

jekmiros:: {C} permanent (gegolfd kapsel), golvend haar.

Jek-mirra:: {W} .

jekos:: {C} (alg) golving; relif; (v terrein) accidentatie.

jek-plc:: {C; mv= ..-plec} [stuk] golfplaat.

Jek-plc-weg:: {W} .

jek-plec:: {mv} jek-plc.

Jekra:: {G} (rivier van Tsjok-meer naar Aflif-straat); .

jek-uln:: {C} golfbreker; n.

Jel:: {G} (stad in Kina).

Jelafo:: {G} (district op eiland Liftka).

Jelafo-aven:: {W} .

Jelafoiy:: {F}.

Jelafo Liftkaseert:: {N} (bejaardentehuis in Amahagge); .

Jelafo SBC:: {N} (voetbalclub in Amahagge); .

Jel-sentraliy:: {N} (elektriciteitscentrale; gemeente Jel); .

Jely:: {F/J}.

jel:: {C} onderkomen (zn).

Jele:: {N} (crematorium; gemeente Nutterkoles); .

Jele-dunjes:: {G} (uitgestrekt duingebied langs de noordwestkust v Tjemp); ; (DOM 76).

Jele-pt:: {W} .

jelp:: {III} ef melde ~: op scherp staan (wapen, klem); klaar staan voor de start; de oren spitsen; lef ef quut, meldelira ~: met het geweer in de aanslag; feldre.

jelper:: {C} flirt; iemand die op de versiertoer is.

jelpjevare:: {K} loslaten.

jelpjeve::

  1. {Upr} "loskomen", op smaak komen (v rode wijn, als de fles net geopend is).
  2. {K} losmaken (alg); loslaten (v hond); eft jelpjevor hurt: een loslopende hond.

jelpjeve-viteo:: {C} aanvangssnelheid, beginsnelheid.

jelpjevor:: {vdw} eft ~ hurt: een loslopende hond.

jelpjevos:: {C} het losmaken, het loslaten.

jelpjiy:: {C} detachement (soldaten, politie).

jelvi:: {C} aanvangssnelheid (natuurkundig); jelpjeve-viteo.

jemen:: {IIef} Jemenitisch (bv).

Jemen:: {G} Jemen; Nutter-~: Noord-Jemen; Zutter-~: Zuid-Jemen.

Jemena:: {Cef} Jemenitische vrouw.

Jemeno:: {Cef} Jemeniet (man uit Jemen).

jen::

  1. {C} yen (Japanse munt).
  2. {VZ}; ja
    1. (plaats) [klem] tussen (twee dingen); ef rilkrik menkerate ~ ef [ten] vilduls: de schommel hangt tussen de [twee] bomen; groft rliriy melde ~ ef argerat: zijn vinger zit [klem] tussen de deur; ~ A ~ B = ~ A ur B: tussen A en B; ef rilkrik menkerate ~ ef c ~/ur ef bst: de schommel hangt tussen de eik en de beuk;
    2. (betrekking) tussen (TWEE zaken); ef gmafaos ~ Opper ~/ur Wefot: de ontspanning tussen Oost en West; wlkn.

jen:: {PXimpr} ja; jen.

Jena:: {G} (stad in Jelafo).

jenbret:: {C} tussenschot.

jne:: {K} vereisen.

jnos:: {A} het vereiste; dat wat vereist is.

jenfarte:: {U} tussenbeide komen.

jenfort:: {C} tussenpoos, interval.

jenfort:: {III} ondertussen.

jenfortiy:: {I} tussentijds (tussen twee tijden).

jns:: {C} buis, pijp.

Jenark-zee:: {G} Middellandse Zee.

Jense:: {J} Johannes.

jns-lk:: {S} bieslook (L. Allium schoenoprasum).

jnst:: {I} buisvormig.

jnszerfi:: |..serfi| {C} [verre]kijker.

Jent:: {G} (stad in Ziyp).

Jentu:: {G} (stad in Plef).

Jenva::

  1. {M}.
  2. {N} (degelijk vrouwentijdschrift, weekblad); .

Jenva Cvrf-lirrotiy:: {W} .

Jenva Cvrf-plep:: {W} .

Jenvarina:: {M}.

Jeny-letver:: {N} (insnijding v autoweg M4; gemeente Sinto-Jeny); .

Jes:: {G} (riviertje van Girdes-gebergte naar de Girdestona); .

jp:: {C} jeep.

Jepp-Kents:: {G} (Erg commune; gemeente Jajes); .

jeps:: {C} druppel, spat, spetter.

jepsare:: {K} (alg) aftappen; (ihb) spieken, afkijken.

jepsarer:: {C} scanner (apparaat om afbeeldingen te lezen en digitaal om te zetten).

jepsaros:: {C} aftapping; [af]tap.

jepse:: {E} druppelen, siepelen.

jepse-blef:: {E} nadruppelen (nog enige tijd blijven druppelen).

jepse-mip:: {U} uitbreken (v zweet); kost zvett ~: het zweet breekt me uit.

jepser:: {C} filter.

jepsos:: {C} gedruppel, gesiepel.

jqu:: {C} pluim.

jqu-botsiy:: {S} witbol (grassoort) (L. Holcus); [presr] ~: echte witbol (L. H- lanatus); wvet ~: gladde witbol (L. H- mollis).

jqu-ferre:: {C/S} struisvaren (L. Matteuccia struthiopteris).

jqu-kles:: {S} struisgras (L. Agrostis); blakker ~: wit struisgras, Fioringras (L. A- stolonifera); presr ~ = fyg ~: gewoon struisgras (L. A- tenuis).

jer:: {I} (arch) slecht.

jerbye:: {U} (lett) rondwaren, ronddolen; (fig) spoken (v gedachten); (fig) rondgaan (v gerucht).

jerche:: {U} (dl= Plef) luid spreken.

jerchos:: {C} (dl= Plef) luid gepraat.

jerdonne:: {U} in opspraak zijn.

jerdonneve:: {U} afgaan; slechte indruk maken; alles fout doen.

jerdonnevos:: {C} afgang; slechte indruk.

jeren:: {SX} eren.

Jerk:: {G} (stad in Ben).

jermiy:: {C} beurt; ral Petriyex ef ~ melde: nu is de beurt aan Petriy; mittof linnos lelperre ral ef ~: die vraag komt nu aan de beurt; ef lelperre ef ~: aan de beurt zijn; de beurt hebben.

Jrome:: {J} (Fra).

Jeromiy:: {J} Jeroen.

jerp:: {C} hut; klein huisje.

jerre:: {C} narcis (L. Narcissus pseudonarcissus).

Jerre-Kents:: {G} (voormalige Erg commune; gemeente Zger); .

jerre-motrik:: {C} pruillip.

Jerre-plep:: {W} .

jrstatjen:: {C} makelaar in onroerende goederen.

jrste:: {U} beraadslagen.

jrstos:: {A} beraad[slaging]; mintof eft zovert ~: na rijp beraad.

jert:: {C} (alg) opper (hoopje drogend hooi); (dl= Centraal-Liftka) matras/kussen (gevuld met hooi).

Jertek:: {F}.

Jert-klemk:: {N} (klemk; gemeente Twento); .

Jerusalym-covent:: {N} (RK klooster; gemeente Tulnn); .

jee:: {K} zoeken.

jesfare:: {U} ~ n flj: kampen met iets.

jesfe:: {I} manhaftig, strijdbaar.

jesfs:: |jest/jefs| {C} strijd.

jesfs-chafost:: {C; mv= ~en} strijdlied.

jesfs-chafosten:: {mv} jesfs-chafost.

jesk:: {C} plug; houten kegeltje/stop.

jslen:: {I} eerzuchtig.

jsleniy:: {A; mv=enk} eerzucht.

jesme:: {K; gst= jess} verdelen, delen; ~ kaf: verdelen in, opdelen in; stus ~ ef xmarsns ja A ur B lo citt: men verdeelt de opbrengsten gelijkelijk tussen A en B; (met anderen iets doen/hebben/denken) ef frera ur sour ~ ef slapelmit: de broer en zus delen de slaapkamer; ef zomars jessaves sener datas lef ef pippol: de gemeenten willen hun data met de politie delen; (idioom) ~-te lef tuffes eits: eerlijk delen (vaste frase, gezegd als je denkt dat de ander meer voor zichzelf wil houden; eigenlijk gaat het om de term squrt lef tuffes eits).

jesmer:: {C} verdeler (persoon).

jesmip:: {C} naslagwerk.

jesmor:: {I} ontsteld, ontdaan, van streek; ef qugle rst lo ~: iemand verbijsteren, ontstellen.

jesmos:: {C} verdeling.

jeos:: {C} gezoek, het zoeken.

jess:: {gst} jesme.

Jessica:: {M}.

jest:: {S} gist.

jeste:: {U} (lett) gisten; ~ fara: heten (beweerd worden); fes ef zeces do ~ fara eft zaft: in het dorp heet hij een dief [te zijn].

jesudla:: {I} gedistingeerd.

jesudle:: {U; gst= jesutt} distingeren.

jesuitiy:: {C} jezuet (mnl lid v RK kloosterorde).

Jesuitiy-wlka:: {C} Jezueter orde; .

jesutt:: {gst} jesudle.

jey:: {I} precies/juist genoeg [van], precies/juist voldoende [van].

jet:: {C}

  1. straalvliegtuig, straaljager.
  2. (het diakritische teken "v" op en ; de en Ď worden in dit woordenboek en het Spokanisch Archief weergegeven als en ); de-jet; s-jet.

jti:: {C} yeti.

Jeto:: {M}.

Jet-weg:: {W} .

jeva:: {C} jodin.

jeve:: {C} jood.

jeviy:: {I; mv=enk} joods.

Jezus:: {N} Jezus.

j/e:: {afk} (= ja ef).

jf:: {afk} (= ja ef).

JF:: {afk} jek-flndoro.

JFT:: {afk} Jons Friynds-Trabana-institua.

jg.:: {afk} jzg.

jib:: {I} wee (bv: v geur/smaak).

jikat:: {C} prestatie; ef holare eft ~: een prestatie leveren.

jikate:: {K} presteren; ten uitvoer brengen; vertonen; als belangrijk item tonen; ef musm ~ ef china rlft fes ef eksposio: het museum toont de Chinese vaas als pronkstuk op/van de tentoonstelling (belangrijkste item); do sen jikata fes ef quiyrda: hij stond in de krant; eup sen jikata kaf ef televio: ze was op de televisie.

jikater:: {C} uitvoerder (in de bouw).

jikatos:: {C} uitvoer[ing] (v plan, in de bouw; NIET op toneel).

jisspe:: {K} aan de teugel leiden (te voet; v paard ed); ef keltos ~ ef ablg: de boerin leidt het paard/de paarden voor de ablg aan de teugel (en loopt er zelf naast).

Jivru:: {F}.

Jiyl:: {F}.

jiymacc:: {C} beklaagde, aangeklaagde.

jiymacc-ferdu:: {C} beklaagdenbank[je].

jiyme:: {K} aanklagen, aanbrengen.

jiymer:: {C} aanklager.

jiymos:: {A} aanklacht.

jiyn:: {C} yin; ~ ur jng: yin en yang.

Jiynk-fresta:: {G} (bos; gemeenten Doe, Mena en Tona a/e Grt); .

jiys:: {C/S} loof, lover, kruin (v boom).

jiyser:: {C} loofboom.

jiyst:: {I} loverrijk; lommerrijk.

jiyst:: {I} volleerd.

jiysts:: {vdw} jizje.

jiyst-tmerall:: {C} luitenant-admiraal; .

jiystiy:: {I} volslagen, volledig.

jiyst-krprell:: {C} korporaal 1e klasse (luchtmacht); .

jiyst-mtrs:: {C} matroos 1e klasse; .

jiyst-resta:: {C; mv= ~s} vrw vorm v jiyst-rey.

jiyst-rey:: {C} soldaat 1e klasse (landmacht); .

jit:: {S} kuit (v vis).

jitu:: {C} zacht, soepel en/of week voorwerp (klomp deeg, kwal ed).

jiyxare:: {K} bestrooien.

jiyxaros:: {C} bestrooiing.

jiyxe:: {K} strooien.

jiyxelira:: {I} kwistig, royaal.

jiyxe-mip:: {K} uitstrooien.

jiyxos:: {C} gestrooi, strooiing.

jiyxos:: {S} strooisel.

jizje:: {K; gst= jizjt; vdw= jiysts} (taak/werk ed) volbrengen; afmaken; (gerucht/geheim ed) erachter komen; (dier) afmaken, doden.

jizjos:: {A} volbrenging; afmaking.

jizjt:: {gst} jizje.

jj.:: {afk} jojelkimiy.

jjeve:: {SX.add > ww} (verbalisatie v rs add) te ... zijn; (bijv) ktuela/ktuelae/ktuelajjeve: actueel/te actueel/te actueel zijn; gr/gre/grjjeve: grauw/te grauw/te grauw zijn.

jl:: {afk} jul.

Jl.:: {afk} Jolarater.

Jla.:: {afk} Jolasjeus.

jn:: {afk} jn.

jo::

  1. {C} jeugd, jongeren.
  2. {I} genoeglijk.

Jo:: {N} (ietwat oubollig en belerend jongerentijdschrift, maandblad); .

Joaquin:: {J} (Spa).

jobiy:: {C} betrekking, baan.

Jobiy-stovy:: {N} "Banenmarkt" (jaarlijkse beurs voor werkzoekenden in Amahagge); .

Jobleempiyt:: {F}.

Jobffe:: {F}.

jocc:: {I} volgeladen, beladen; ~ rifo: beladen met.

jcc:: {gst} jcle.

joccer:: {C} bedelaar, schooier.

Jocelyne:: |joselynn| {F}.

Jocelyne-plep:: |joselynn-| {W} .

jche:: {K; vdw= jchet} ~ [beri/den]: gewenst achten; nodig vinden.

jchos:: {A} het gewenst-achten; wenselijkheid.

jchet:: {vdw} jche.

jochoe:: {K} voortkomen uit.

jockey:: |Eng./jkiy| (= jkiy) {C} jockey (te paard).

jclatjen:: {C} goochelaar.

jcle:: {U; gst= jcc} goochelen.

jclos:: {C} gegoochel; goochelvoorstelling.

jodle:: {U; gst= jott} jodelen.

jodlos:: {C} gejodel.

jodym:: {S} jodium.

jodyna:: {I} jodiumhoudend, met jodium; van jodium gemaakt.

Joez:: {F}.

jff:: {gst} jfle.

jfle:: {K; gst= jff} laten merken.

jftiy:: {I} opmerkelijk.

jftos:: {C} opmerkelijk gedrag.

jftoser:: {C} emotioneel persoon (die snel zijn gevoelens of opvattingen laat merken of verraadt).

jofy:: {I} geestelijk.

joga:: {C} yoga.

jge:: {U} joggen (voor je gezondheid rennen).

jogg:: {C} applaus.

jogge:: {U} applaudisseren.

jogge:: {U} (dl= Teujan/Noord-Brr) stalvloer schrobben.

jogi:: {C} yogi.

jogurt:: {S} yoghurt.

Johnaler:: {F}.

johanina:: {C; mv= ~s} johanina (vrw lid v RK kloosterorde); Sinto-Johanna-wlka.

johaninas:: {mv} johanina.

Johaniys:: {J} Johannis.

Johann:: {J} Johan.

John:: {J} (Eng).

John's Boat Services:: {N} (bootverhuurbedrijfje in Lasy); .

joho:: {C} verwikkeling, intrige.

joiy:: {A; mv=enk; rs= jte} genoegen, plezier; k kette ~ n gress: dat doet me genoegen; ef lse ~ kaf flj: plezier hebben van iets; ef qugle ~ n rst: iemand een plezier doen.

jojeliy:: {I; [mv=enk]} uiterst.

jojelkim:: {C} hoofdzaak.

jojelkimiy:: {I} (afk= jj.) hoofdzakelijk, voornamelijk.

jkiy:: {C} jockey.

jl::

  1. {C} jol (boot).
  2. {Cef} stuk goud.
  3. {Sef} goud.
  4. {I} gouden, van goud gemaakt.

jola:: {I} vrij.

Jola::

  1. {F}.
  2. {N} (uitgeverij in Hirdo); .

jolaare:: {K} (lett) vrijlaten, vrijheid geven aan; (fig) botvieren.

jolaaros:: {C} vrijlating.

jolabare:: {I} vrijwillig.

jolabarer:: {C} vrijwilliger.

Jola Bellart:: {N} "Vrije Leerling" (scholierenvakbond; hoofdkantoor in Hirdo); .

jolae:: {U} vrijkomen, loskomen; hols do jolaa: hij is gisteren vrijgekomen (uit de gevangenis); pert nenn rs ~: er komen veel schadelijke stoffen vrij; ef hiystos ~: de hoest komt los.

jolafarte:: {U} loslopen (v dieren: niet in een hok); ef ~lira mntrazens fes ef safari-prc: de loslopende tijgers in het safaripark.

jola-fort:: {C} vrije tijd (als je niet hoeft te werken).

jola-fort-are:: {C; rs= ~t} recreatiegebied (parkachtig gebied bij stad, met bos, water, speelweiden ed).

jola-fort-aret:: {rs} jola-fort-are.

jola-fort-port:: {C} jachthaven (voor plezierboten).

jolaiy:: {A; mv=enk; rs= jolate} vrijheid.

Jolaiy:: {F}.

jolaiybariy:: {I} vrijheidlievend.

jolaiye:: {C} vrije dag (waarop niet gewerkt wordt).

Jolaiy-lirrotiy:: {W} .

Jolaiy-mbriy:: {N} "Vrijheidsmonument" (er zijn er verscheidene in Spok); .

Jolaiy-plep:: {W} .

jolakette:: {K} ~ furt: ontheffen van, ontlasten van, vrijstellen van.

jolakettos:: {A} ontheffing, ontlasting, vrijstelling.

jola-lebet:: {C} vrijhandel.

jola-matier:: {C} vrijmetselaar.

jola-matieren:: {C} vrijmetselarij.

jolaos:: {C} het vrijkomen.

jolapainer:: {C} amateur, leek.

jolaputte:: {U} vrij nemen (van je werk).

jola-querde:: {K} vrijpleiten.

jolarater:: {C} baron.

Jolarater:: {C} (afk= Jl.) ~ X-Y: Hoogwelgeboren Heer X-Y (aanspreektitel baron; als adellijke titel).

Jolarater:: {F}.

Jolarater-ager:: {N} (badstrand; gemeente Twento); .

Jola ark-ralaers:: {N} (afk= Joar) "Vrije Landgenoten" (voormalige politieke partij); .

jolasjeus:: {C} barones.

Jolasjeus:: {C} (afk= Jla.) ~ X-Y: Hoogwelgeboren Vrouwe X-Y (aanspreektitel barones; als adellijke titel).

jolate:: {rs} jolaiy.

jola-tiycet:: {C} vrijkaart[je].

jola-tjel:: {C} gevangenisstraf; do pnze ~ lf 2 hertels: hij krijgt 2 maanden gevangenisstraf.

jola-tupplipos:: {C} toerisme.

jola-xlte:: {U} zwartrijden (in tram/bus/trein reizen zonder te betalen).

Jola Zampr:: {N} (afk= JoZa) "Vrije Volk" (voormalige politieke partij); .

jlbidal:: {C} goudenregen (L. Laburnum anagyroides).

jl-bjerr:: {S} (bep soort Spok bier); .

Jl-drurs-blufk:: {W} .

jle:: {K} (lett) vergulden.

Jles Fortes:: {N} "Vrije Tijden" (regionaal avonddagblad langs Zverosta-kust; schrijft uitsluitend in het Zverostasch); .

jl-fisa:: {C} goudvis (L. Carassius auratus).

Jl Gmul:: {N} "Gouden Spoel" (jaarlijkse prijs voor een succesvol cineast); .

jl-ielba:: {I} schatrijk (zeer veel kapitaal).

joliy:: {A; mv=enk} (dl= Liftka) vrijheid.

-joliy:: {SX.c/s > add} vrij van; niet verplicht tot; (bijv) pstsmurf-joliy: vrij van port; rm-joliy: vrij van werk; met verlof; eft rm-joliy prifjiof: een professor die verlof ("sabbatical") heeft.

jliyn:: {C} gouden voorwerp.

jlkelg:: {C} goudveil (L. Chrysosplenium) (ihb klarbr-~ = paarbladig goudveil).

jlkolini:: {C} muurbloem (L. Cheiranthus cheiri).

jl-korojeler:: {C} gouden koraalzwam (L. Ramaria aurea).

jllif:: {C} schat, lieveling.

jl-marsiy:: {I} goudkleurig.

Jl Pesml-plkom:: {N} (spoorwegtunnel; gemeente ebantiy); .

Jl Pesml-pnt:: {N} (spoorwegviaduct; gemeenten ebantiy en Quandep); .

Jl Prgt:: {N} "Gouden Prgt" (prijs uitgereikt op het filmfestival te Hirdo); ; (DOM 115); prgt.

jl-runp:: {C} kwartelkoning (L. Crex crex).

jl-adoriy:: {I; [mv=enk]} schatrijk (zeer veel bezittingen).

Jl Spetsklan:: {N} "Gouden Tandwiel" (jaarlijks door de Koningin uit te reiken prijs aan een Spok bedrijf dat zich het jaar ervoor onderscheidde door een succesvol beleid en goed ondernemerschap); .

jl-tiyn:: {C} tijgervlinder (L. Spilosoma lutea).

jl-umyn:: {C} (lett) goudmijn.

jomech:: {C} (lett) opbouw (wat opgebouwd is).

jomeche:: {K} (lett) opbouwen.

jomechos:: {C} (lett) opbouw, het opbouwen.

Jn:: {J} (IJsl).

Jons:: {J}.

Jons Friynds-Trabana-institua:: {N} (afk= JFT) (Algemene Hogeschool, in Sinto-Alycro); .

Jons Friynds-Trabana-mirra:: {W} .

Jones:: {F}.

Jntiy:: {F}.

jntycc:: {C} solidariteit, goede verstandhouding (gemeenschappelijk aanvoelen van een bepaalde sfeer, merken dat je geaccepteerd wordt).

jopa'i:: {SC; rs= jopatt} ongenoegen; ef armtriffe ~: het zet kwaad bloed.

Jopa'i-fresta:: {G} (bosgebied bij Xea); .

Jopa'i-weg:: {W} .

jopatt:: {rs} jopa'i.

Jopiy:: {J} Joop, Joep.

Joplamiy:: {F}.

jordanyja:: {IIef} Jordanees (bv).

Jordanyja:: {G} Jordani.

Jordanyjana:: {Cef} Jordanese vrouw.

Jordanyjany:: {Cef} Jordanees (bewoner).

jori:: {C} samengebonden bundel.

joriyk:: {C} (roeibootje voor vissers, met spitse stevens; oa op Tsjok-meer).

jrm:: {C}

  1. keel; (pop) eft klrt ~: keelpijn.
  2. [dak]goot.

jrm-celf:: {C} keelgat.

jrm-jns:: {C} regenpijp.

jrm-stlos:: {C} difterie, difteritis.

jrm-zvlp:: {C} huiszwaluw (L. Delichon urbica).

jorn:: {C} dagboek; agenda.

Jornali:: {N} (uitgeverij in Garos); .

Joar:: {afk} Jola ark-ralaers.

Josef:: {J} Jozef.

Josef-mirra:: {W} .

josel:: {gst} josle.

Joseph:: {J} Jozef.

Joseph Keijzerswaard-mirra:: {W} .

Jsiy:: {M}.

jske:: {U} zich blameren, zich bespottelijk maken.

josle:: {U; gst= josel} (lett/fig) oplaaien, opvlammen.

Josselyn:: {J} (Eng).

Jost:: {J} Joost.

Jostiy:: {J} Justus.

Jsty:: {G} (dorp; gemeente Noniy).

jot:: {I} eenmaal; eenmalig.

jte:: {rs} joiy.

jott:: {gst} jodle.

Journal of a Spocanian Survey:: {N} (titel boek); .

Joveeny::

  1. {M};
  2. {N} (naam v steengroeve; gemeente Zimp). .

Joyce:: {M} (Eng).

jo-rzjiy:: {C} jongerenafdeling (v politieke partij ed).

JoZa:: {afk} Jola Zampr.

Jozef-weg:: {W} .

JTB:: {afk} Ja Trendon ur Blort.

Juan:: {J} (Spa).

jubilm:: {C} jubileum.

jubilmer:: {C} jubilaris.

juca:: {C} yuca (heester; uit de wortel wordt cassavemeel bereid).

jucca:: {C} yucca (sierplant uit de agavefamilie).

Juds:: {J} Judas.

Juds-fa:: {mv} Juds-fe.

Juds-fe:: {C; mv= ..-fa} Judasoor (paddenstoel) (L. Auricularia auricula-judae).

Judyt:: {M} Judith.

jue:: {E; gst= jut; vdw= js} ~ n: overeenstemmen met; in overeenstemming zijn met; ~lira n (vz-uitdr): overeenkomstig; in overeenstemming met; naar; tu kafpaint ~lira n pana: je moet daarnaar handelen.

juec:: ef melde fes ~ [luft]: in gebruik zijn [bij].

ju'ecce:: {K} (alg) in gebruik nemen; (ihb) zinspelen op.

ju'eccos::

  1. {C} ingebruikneming.
  2. {A} zinspeling; ef ~ tygtja: een zinspeling op.

juelira:: {tdw} jue.

juf:: {C} [markt]plein (in Peg).

jfch:: {C} zalm (L. Salmo salar).

Jfch-mirra:: {W} .

jfquf:: {C} boei, kluister; ef srte fes ~s: boeien (v verhaal); ef mimpit nert srtec gress fes ~s: het boek kan me niet boeien.

Jfquf-pt:: {W} .

jfquve:: {K} (lett) boeien, in de boeien slaan.

jfquvos:: {C} (lett) het boeien.

jufte:: {K} gelden voor/als; doorgaan voor; tellen als; frpj cradef kfs-painers ~, den ...: voor alle weggebruikers geldt dat ....

juftelira:: {I} geldig; lo ~: succesvol; wat meetelt, wat ertoe doet.

juftos:: {A} geldigheid.

juftye:: {K} geldig verklaren.

jug:: {C} veestapel.

jugg:: {C} (alg) kaak; (vulg) smoel; lef bindor ~s: verbouwereerd.

jugoslaviy:: {IIef; mv=enk} Joegoslavisch (bv).

Jugoslava:: {Cef} Joegoslavische vrouw.

Jugoslaviy:: {G} Joegoslavi.

Jugoslavo:: {Cef} Joegoslaaf.

juk:: {PX} aanhang-; verbonden aan; juk-.

jk:: {C; mv= ~y} juk; ef munke flj armt ef ~: zich inlaten met iets.

jukklo:: {C} (iha) caravan; (soms ook) aanhangwagen; .

juklot:: {C} aanhangwagentje, -karretje (achter fiets ed).

juknolac:: {C} aanhangwagen (achter personenauto); .

jukreze:: {K} in verbinding staan met; met elkaar verbonden zijn; ~lira pts: communicerende vaten; do sen ~ eft hspitalo: hij is aan een ziekenhuis verbonden (beroepshalve).

jky:: {mv} jk.

jul:: {Cef} (afk= jl) juli.

Juleg:: {G} (dorp; gemeente Has-belt).

Jules:: {J}.

Julet:: {M} Juliette.

Juliy:: {M} Julia; Romee.

Jul-Ollstovy:: {N} (kermis in juli in Amahagge); .

jlt:: {C} lijn, touwtje; ef hurt fes ef ~: de hond aan de lijn.

Julynn:: {M}.

Julys Cesr:: {N} (titel toneelstuk); .

Jmer:: {F/J}.

Jmer-Uleff-mirra:: {W} .

Jmer-Uleff-seert:: {N} (museum te Hirdo met het werk vd beeldhouwer Glopiy Jmer-Uleff); ; (DOM 208).

jmp:: {wst} jmpre.

jump:: {C} sprong.

jmper:: {gst} jmpre.

jumpetece:: {U} springen.

jumpetece-plks:: {III} zeer dichtbij, op een steenworp afstand; do zre ~: hij woont op een steenworp afstand.

jmporel:: {C} onverlaat, booswicht.

jmpratjen:: {C} verlater (iemand die het huis verlaat ed).

jmpre:: {K; gst= jmper; wst= jmp[r]} (lett) verlaten; ef ~ srt: het huis verlaten (met de bedoeling om nooit meer terug te keren); (vgl) ef ~ EF srt: het huis verlaten/uitgaan (om even een boodschap te doen); (fig) afstappen (v onderwerp/idee); vergeten (v probleem).

jmpros:: {A} (lett) het verlaten; (fig) het afstappen (v onderwerp/idee); het vergeten (v probleem).

jn:: {Cef} (afk= jn) juni.

jungel:: {C} oerwoud.

junip:: {C} (alg) jeneverbes (struik; vrucht) (L. Juniperus communis); (Spok variteit met donkerrode bessen: L. J- spocanica).

Junip-prc:: {N} (begraafplaats; gemeente Xcramiy); .

jnk:: {C} junk (ihb drugsverslaafde).

junta:: {C} junta.

jntiy:: {I} hard (niet zacht/week).

jntiye:: {K} (lett) verharden.

jntiyos:: {C} (lett) verharding, het verharden; harde [bescherm]laag.

juos:: {A} overeenstemming.

jp:: {C} yup, yuppie.

jupan:: {S} inwoners, bewoners.

jupana:: {I} wat betreft de inwoners/bewoners; inwoners, bewoners.

jupaniy:: {I} inwonend, bij iemand in huis wonend.

jupano:: {C/S} inwonertal, aantal inwoners/bewoners.

Jupiter:: {N} Jupiter.

Jupiter-mirra:: {W} .

Jupiter-plep:: {W} .

jurare:: {K} afzweren.

jure:: {K} zweren (eed).

jures:: {C} geluk.

juree:: {U} geluk brengen.

jures-klf:: {C} geluksvogel.

Jures-klf-mirra:: {W} .

jureos:: {A} gelukbrenging.

jurestiy:: {C} gelukwens.

jurestiye:: {K} gelukwensen.

jurestiyos:: {A} lef ~ (afk= l.ju.): met felicitatie, gefeliciteerd!.

jure-tij:: {K} (alg) afzweren; (v huwelijk) ontbinden.

jurft:: {C; mv= jrfte} wieg (aan plafond hangend).

jrfte:: {mv} jurft.

juridise:: {I} juridisch.

jrn:: {I} fijn (niet grof); ~ prsizor ciykolini: fijn bewerkte natuursteen.

jrnare:: {K} fijnmaken; fijnhakken (v kruiden ed); jrnaror perselle: fijngehakte peterselie.

juros:: {C} het zweren (v eed); jury (rechtskundig).

juros-tij:: {A} (alg) het afzweren; (v huwelijk) ontbinding.

JUS:: {afk} Justio-deprtemen.

js:: {vdw} jue.

jusem:: {C} eed.

Jst:: {F}.

Justa:: {M}.

juste:: {K} aanschaffen, aankopen (ihb: voor eigen behoefte kopen).

Justes::

  1. {F}.
  2. {J} Justus.
  3. {N} (Bergparel-hotel in Gran); .

Justes ef Ierquf:: {G} (dorp; gemeente Zar-Knurfel).

Justes-Huron-vjadk:: {N} (viaduct in de weg naar de Sa Tocs-pas); .

Justes Michemm-pnt:: {N} (spoorbrug tussen Milbo en het eilandje Vlociys, over de zeestraat Ef Gsitta); .

justio:: {C} justitie.

Justio-deprtemen:: {N} (afk= JUS) (ministerie); .

justos::

  1. {C} aanschaffing (wat aangeschaft is).
  2. {A} aanschaffing, het aanschaffen.

Justy:: {M}.

jut:: {gst} jue.

jutiy:: {S} jute.

Jutiy:: {N} (bedrijvenpand in Amahagge); .

Jutyna:: {M}.

Juveeren-weg:: {W} .

juvel::

  1. {Aef} wreedheid.
  2. {I} wreed.

Juvvee:: {G} (dorp; gemeente Yfte); (DOM 160).

jx:: {C} (v ei) dooier; (mbt voedsel/drank) hap; slok; teug; (fig) wenk, tip, hint.

jxe:: {K} happen; een slok nemen; voedsel/drank inslikken.

jxiy:: {I} flauw, kinderachtig, zouteloos.

jxxiy:: {I; =red v jxiy} heel erg flauw, reuzeflauw (heel kinderachtig).

jyave:: {K} (lett) heffen.

jyavos:: {C} (lett) heffing, het heffen.

jyma:: {C} kunstwerk; eft ~!: (pop) hartstikke goed!; uit de kunst!.

jymazss:: {gst} jymazzje.

jymazzje:: {K; gst= jymazss} (alg) instuderen, repeteren (toneel ed); (ihb) aanstellerig/gemaakt doen.

jymazzjos:: {C} instudering, repetitie (toneel ed).

jndrare:: {K} aanknopen (v relatie).

jndraros:: {A} het aanknopen (v relatie).

jndre:: {K; gst= jnter} (fig) raken tot/in.

jnt:: {C} (alg) model.

jnt-p:: {I} toonaangevend.

jynte:: {K} afbeelden (lett).

jnter:: {gst} jndre.

jyntomiy:: {C} afbeelding (lett).

jren:: {I} aanhoudend, voortdurend, doorlopend, onophoudelijk, constant; (fig) eeuwig.

jren-uokke:: {U} kettingroken.

jriy:: {I; [mv=enk]} onveranderd, onverminderd.

Jyrf:: {G} (dorp; gemeente rb).

Jrhu:: {F}.

Jrna:: {J/M}.

Jrna Trei-mirra:: {W} .

jrs:: {I}

  1. {vt= krajyn; ot= ibrf} innig (mbt personen); Petriy affionnose krajyn Elsa dus do paine Mariy: Petriy houdt inniger van Elsa dan van Mariy;
  2. {regelm. trappen v verg} innig (mbt zaken); ef bjeltos jen ef fabrokaliyto n ef bencs melde ~ terat dus ef bjeltos jen ef fabrokaliyto n ef stat: de band tussen de industrie en de banken is inniger/hechter dan de band tussen de industrie en de overheid.

jrtane:: {K} verguizen; beschimpen.

jrtanos:: {A} verguizing; beschimping.

jru:: {!} stik!, schiet op!.

jsa:: {C} [gauw]dief.

jede::

  1. {K} bijdragen.
  2. {U} ~ furt: bijdragen aan; ~ n: bijdragen tot.

jede-eksm:: (= ..-exm |ks|) {C} aanvullingsexamen.

jede-exm:: {C} jede-eksm.

jedos:: {C} bijdrage.

je:: {K} bewenen (huilen om een dode, als Erg ritueel).

jsefe:: {K} (alg) schenden, verkrachten, onteren.

jsefos:: {A} (alg) schending, verkrachting, ontering.

jos:: {C} bewening (huilen om een dode, als Erg ritueel).

Jstal-Ybbe:: {G} (dorp; gemeente Tarina).

Jysteryll:: {J} (Peg).

Jystuven:: {J} (Peg).

Jystuvriy:: {J/M} (Peg).

Jystber:: {J} (Peg).

jt:: {I} armzalig, arm[elijk].

jytae:: {Krs} opslokken.

jytaos:: {C} het opslokken.

jytef:: {C} gepeupel.

J:: {F}.

jyvve:: {K} (arch) uitroeien; geheel vernietigen.

jyvve'uke:: {K; vdw= jyvviy} uitroeien; (= jyvve + fa'uke).

jyvve'ukos:: {C} uitroeiing.

jyvviy:: {vdw} jyvve'uke.

jzoe:: {K} opslaan (v goederen).

jzoos:: {C} opslag (v goederen); opslagplaats, magazijn.

jzooe:: {K} hamsteren.

jzooiy:: {I} voorradig, voorhanden, in voorraad, op magazijn.

jzooiyte:: {K} in voorraad hebben.

jzooiyte-riffos:: {C} voorraadvorming.

jzooos:: {C} voorraad.

Jzoos-weg:: {W} .

jzg:: {I}

  1. {=vk v liftkar} minder oud, nog niet zo oud, jonger (alleen bij personen); eft ~ merater: een jongere man (nog niet v middelbare leeftijd, althans er niet zo uitziend); liftkar;
  2. (afk= jg.) junior; Petriy Metrusse jg.: Petriy Metrusse jr..

jzger:: {C} rekruut (aankomend soldaat).

 

© (2000) De Twee Hanen v.o.f. Kimswerd The Netherlands

DICTIO